Hoe werkt beleggen? De basics duidelijk uitgelegd

Beleggen betekent dat je geld investeert in bijvoorbeeld aandelen, obligaties of beleggingsfondsen. Je doet dat met de verwachting dat je beleggingen op termijn meer waard worden of inkomsten opleveren. Maar die waarde kan ook dalen. Rendement is dus nooit zeker.

Voordat je begint, is het belangrijk dat je begrijpt wat je precies koopt, hoe rendement ontstaat en welke risico’s je loopt. In dit artikel leggen we de basis stap voor stap uit.

Wat is beleggen?

Beleggen is een vorm van investeren. Je gebruikt geld om een financieel product of bezit te kopen, in de hoop dat dit op termijn meer waard wordt of tussentijds inkomsten oplevert.

Koop je bijvoorbeeld een aandeel? Dan word je voor een klein deel mede-eigenaar van een bedrijf. Koop je een obligatie? Dan leen je geld uit aan een bedrijf of overheid. Bij een beleggingsfonds wordt jouw geld samengevoegd met dat van andere beleggers en over meerdere beleggingen verdeeld.

Beleggen verschilt daarmee van sparen. Op een spaarrekening weet je hoeveel geld er staat en ontvang je meestal rente. Bij beleggen beweegt de waarde voortdurend. Daardoor is een hoger rendement mogelijk, maar kun je ook verlies maken.

Twijfel je tussen beide opties? Lees dan ook wat de belangrijkste verschillen zijn tussen sparen en beleggen.

Hoe werkt beleggen in de praktijk?

Je belegt meestal via een bank, broker of vermogensbeheerder. Bij die aanbieder open je een beleggingsrekening. Daarna stort je geld en koop je zelf beleggingen, of laat je dat doen door een beheerder.

In grote lijnen werkt het zo:

1. Je opent een beleggingsrekening bij een aanbieder.

2. Je stort eenmalig geld of legt bijvoorbeeld iedere maand een bedrag in.

3. Jij of de beheerder koopt daarmee beleggingen.

4. De waarde van je beleggingen stijgt en daalt door ontwikkelingen op de financiële markten.

5. Verkoop je beleggingen? Dan ontvang je de verkoopwaarde, na aftrek van eventuele kosten. Dat kan meer of minder zijn dan je oorspronkelijke inleg.

Je hoeft niet altijd in één keer een groot bedrag in te leggen. Bij veel aanbieders kun je ook periodiek beleggen, bijvoorbeeld iedere maand. Daarmee spreid je niet alleen je inleg, maar ook de momenten waarop je koopt.

Waarin kun je beleggen?

Er bestaan veel verschillende soorten beleggingen. Iedere categorie heeft eigen kenmerken, kansen en risico’s.

Meer verdieping vind je in onze artikelen over obligaties, beleggingsfondsen en beleggen in vastgoed op de beurs.

Hoe ontstaat rendement bij beleggen?

Rendement is het resultaat van je belegging. Dat resultaat kan positief of negatief zijn. Er zijn grofweg drie manieren waarop rendement ontstaat.

Je bruto rendement is niet hetzelfde als wat je uiteindelijk overhoudt. Kosten, belastingen en inflatie kunnen je netto resultaat verlagen. Vergelijk aanbieders daarom niet alleen op eerdere rendementen, maar ook op kosten en risico’s.

Resultaten uit het verleden geven bovendien geen garantie voor de toekomst. Een belegging die jarenlang goed presteerde, kan daarna alsnog in waarde dalen.

Welke risico’s heeft beleggen?

Beleggen zonder risico bestaat niet. De waarde van beleggingen wordt beïnvloed door onder meer bedrijfsresultaten, renteontwikkelingen, de economie, politieke gebeurtenissen en het gedrag van andere beleggers.

Dit zijn enkele belangrijke risico’s:

Marktrisico. Een groot deel van de markt kan tegelijk dalen, bijvoorbeeld door een recessie of onverwachte internationale gebeurtenis.

Bedrijfs- of kredietrisico. Een bedrijf kan minder winst maken, failliet gaan of een lening niet terugbetalen.

Spreidingsrisico. Beleg je een groot deel van je geld in één bedrijf, sector of land? Dan heeft een tegenvaller daar veel invloed op je totale vermogen.

Valutarisico. Beleggingen in andere valuta kunnen meer of minder waard worden door veranderende wisselkoersen.

Gedragsrisico. Angst en hebzucht kunnen ertoe leiden dat je op ongunstige momenten koopt of verkoopt.

Spreiding, een realistische looptijd en een risico dat bij je financiële situatie past, kunnen helpen om risico’s beheersbaarder te maken. Lees meer in onze gids over de risico’s van beleggen beperken.

Zelf beleggen of laten beleggen?

Een belangrijke keuze is of je zelf bepaalt waarin je belegt of die beslissingen uitbesteedt.

Beide vormen hebben kosten en risico’s. Kijk daarom niet alleen naar gemak, maar ook naar de dienstverlening, spreiding, kostenstructuur en hoeveel invloed je zelf wilt houden.

Meer over deze afweging lees je in het artikel wanneer beheerd beleggen een goed idee kan zijn.

Wat regel je voordat je begint met beleggen?

Beleggen begint niet bij het kiezen van een aandeel of fonds. Begin bij je eigen financiële situatie en het doel waarvoor je vermogen wilt opbouwen.

1. Zorg eerst voor een buffer. Geld voor onverwachte uitgaven of geplande kosten op korte termijn hoort meestal niet op een beleggingsrekening.

2. Bepaal je doel. Beleg je bijvoorbeeld voor meer financiële ruimte later, de studie van je kind of een aanvulling op je pensioen? Een concreet doel helpt bij het bepalen van je looptijd en risico.

3. Kies een passende looptijd. Beleggen is vooral bedoeld voor geld dat je langere tijd kunt missen. Moet je het geld binnenkort gebruiken, dan kan sparen beter passen.

4. Bepaal hoeveel risico je aankunt. Het gaat niet alleen om hoeveel koersschommelingen je wilt accepteren, maar ook om hoeveel financieel verlies je kunt dragen. Een risicoprofiel helpt om dat inzichtelijk te maken.

5. Let op spreiding en kosten. Een brede spreiding verkleint de afhankelijkheid van één belegging. Kosten gaan rechtstreeks van je rendement af en kunnen op de lange termijn veel verschil maken.

6. Maak vooraf een plan. Leg vast hoeveel je wilt inleggen, hoe vaak je je voortgang controleert en wat je doet als koersen sterk stijgen of dalen. Zo verklein je de kans dat emoties je beslissingen bepalen.

Wil je weten of je financiële situatie geschikt is? Lees dan eerst wanneer beginnen met beleggen een goed idee kan zijn. In het artikel over het benodigde startbedrag lees je hoeveel geld je minimaal nodig hebt en waarom je buffer belangrijker is dan een groot beginbedrag.

Hoe werkt beleggen bij Knab?

Bij Knab kun je je geld beheerd laten beleggen. Je kiest dus niet zelf losse aandelen of fondsen. Voordat je begint, vul je een vragenlijst in over onder meer je financiële situatie, beleggingsdoel, kennis, ervaring en hoeveel risico je kunt en wilt nemen.

Op basis daarvan wordt bepaald welk risicoprofiel bij je past. De beleggingsexperts stellen vervolgens een gespreide portefeuille samen en onderhouden die voor je. Je kunt de ontwikkeling van je beleggingen volgen in de Knab App.

Bij Knab geldt geen minimale inleg. Je kunt eenmalig geld storten of automatisch periodiek inleggen. Ook bij beheerd beleggen blijven kosten en risico’s gelden. Je beleggingen kunnen meer waard worden, maar ook minder.

Deze informatie is algemeen van aard en niet bedoeld als persoonlijk beleggingsadvies. Aan beleggen zijn kosten en risico’s verbonden. Je beleggingen kunnen meer waard worden, maar ook minder. Je kunt (een deel van) je inleg verliezen. Of beleggen bij je past, hangt onder meer af van je financiële situatie, kennis en ervaring, doelen, beleggingshorizon en risicobereidheid.

Je las zojuist een artikel uit de Knab Bieb. Dé online verzamelplek met praktische artikelen over beleggen, sparen, pensioen en hoe je als zzp’er je geldzaken slimmer regelt.