Zzp-regels 2026: 10 vragen over de Wet DBA en Zelfstandigenwet

Ruim 2.000 ondernemers schreven zich in voor ons webinar Zzp-update 2026: zo kan het wél. Vooraf, tijdens de uitzendingen en in de evaluaties kregen we honderden vragen over de Wet DBA, schijnzelfstandigheid en de nieuwe Zelfstandigenwet. Mag je langdurig voor één opdrachtgever werken? Is een modelovereenkomst genoeg? Ben je boven €38 per uur automatisch veilig? En wat kun je doen als jij zelf goed weet hoe het zit, maar je opdrachtgever geen zzp’ers meer durft in te huren? In dit artikel beantwoorden we de 10 vragen die het vaakst terugkwamen. De belangrijkste conclusie alvast: één los kenmerk bepaalt bijna nooit of je zelfstandig en buiten loondienst werkt. Je afspraken en de manier waarop je in de praktijk samenwerkt, moeten als geheel worden beoordeeld. Juridisch draait die beoordeling om de vraag of sprake is van een arbeidsovereenkomst op grond van het Burgerlijk Wetboek en de rechtspraak. De Wet DBA regelt vooral de fiscale behandeling en handhaving rond arbeidsrelaties. Of je daarnaast ondernemer bent voor de inkomstenbelasting en btw, wordt afzonderlijk beoordeeld.
Laatst geüpdatet
13 juli 2026
Leestijd
7 minuten
- Laatst geüpdate: 13 juli 2026
- Leestijd: 7 minuten

Ruim 2.000 ondernemers schreven zich in voor ons webinar Zzp-update 2026: zo kan het wél. Vooraf, tijdens de uitzendingen en in de evaluaties kregen we honderden vragen over de Wet DBA, schijnzelfstandigheid en de nieuwe Zelfstandigenwet.

Mag je langdurig voor één opdrachtgever werken? Is een modelovereenkomst genoeg? Ben je boven €38 per uur automatisch veilig? En wat kun je doen als jij zelf goed weet hoe het zit, maar je opdrachtgever geen zzp’ers meer durft in te huren?

In dit artikel beantwoorden we de 10 vragen die het vaakst terugkwamen.

De belangrijkste conclusie alvast: één los kenmerk bepaalt bijna nooit of je zelfstandig en buiten loondienst werkt. Je afspraken en de manier waarop je in de praktijk samenwerkt, moeten als geheel worden beoordeeld.

Juridisch draait die beoordeling om de vraag of sprake is van een arbeidsovereenkomst op grond van het Burgerlijk Wetboek en de rechtspraak. De Wet DBA regelt vooral de fiscale behandeling en handhaving rond arbeidsrelaties. Of je daarnaast ondernemer bent voor de inkomstenbelasting en btw, wordt afzonderlijk beoordeeld.

Geld-lenen-zonder-bank-028683-edited

In het kort

  • Je hoeft niet verplicht 3 opdrachtgevers te hebben.
  • Er bestaat geen wettelijke maximale duur voor een zzp-opdracht.
  • Werken op locatie of deelnemen aan teamoverleg is niet automatisch een probleem.
  • Een concreet resultaat kan helpen, maar is geen wettelijke voorwaarde.
  • Een contract of modelovereenkomst is onvoldoende als je in de praktijk als werknemer werkt.
  • De grens rond €38 is geen minimumtarief en geen veilige bovengrens.
  • Een bv maakt een kwetsbare arbeidsrelatie niet automatisch zelfstandig.
  • De Wet DBA geldt nog steeds; de Zelfstandigenwet geldt nog niet.
  • Zzp’en kan nog steeds prima, zolang je de samenwerking goed inricht en kunt uitleggen.

Bekijk de Zzp-update 2026

Wat geldt nu onder de Wet DBA? Wat komt eraan met het rechtsvermoeden en de Zelfstandigenwet? En hoe beoordeel je je eigen opdracht?

In het webinar Zzp-update 2026: zo kan het wél praat Oskar Barendse je in minder dan 45 minuten bij. Met begrijpelijke uitleg, herkenbare praktijksituaties en punten die je direct met je opdrachtgever kunt bespreken.

Bekijk het webinar

Na afloop gaf 91% aan dat het webinar voldeed aan hun verwachtingen of zelfs overtrof.

Groen, oranje en rood: zo lees je de voorbeelden

Bij de beoordeling van een arbeidsrelatie bepaalt één kenmerk bijna nooit de uitkomst. Daarom gebruiken we bij verschillende vragen 3 soorten signalen.

Groen: versterkt je positie

Dit zijn kenmerken die goed passen bij zelfstandig werken. Ze geven geen absolute zekerheid, maar kunnen bijdragen aan een totaalbeeld van werken buiten loondienst.

Oranje: vraagt om extra aandacht

Dit hoeft geen probleem te zijn. Kijk wel goed naar de rest van de opdracht en voorkom dat meerdere aandachtspunten samen een kwetsbaar totaalbeeld opleveren.

Rood: maakt de opdracht kwetsbaarder

Dit zijn kenmerken die meer lijken op werken in loondienst. Vooral wanneer meerdere rode signalen tegelijk voorkomen, is het verstandig de samenwerking opnieuw te bekijken.

Let op: de kleuren zijn geen officiële juridische beoordeling. Uiteindelijk telt altijd het totaalplaatje van je afspraken én de dagelijkse praktijk.

Wat geldt er nu rond de Wet DBA en Zelfstandigenwet?

Voor de juridische beoordeling is bepalend of sprake is van een arbeidsovereenkomst. Daarbij wordt gekeken naar kenmerken zoals gezag, persoonlijke arbeid en beloning, in combinatie met alle feiten en omstandigheden van de samenwerking.

De Wet DBA bevat dus niet zelf één vaste checklist waarmee je kunt bepalen of iemand werknemer of zelfstandige is. De wet regelt vooral de fiscale gevolgen en handhaving rond arbeidsrelaties.

Sinds 1 januari 2025 gebruikt de Belastingdienst weer de normale handhavingsregels. Stelt de Belastingdienst schijnzelfstandigheid vast, dan kan de opdrachtgever direct te maken krijgen met correcties en naheffingen voor de loonheffingen. Sinds 2026 kan ook een vergrijpboete worden opgelegd. Daarvoor moet sprake zijn van opzet of grove schuld. In 2026 worden nog geen verzuimboetes opgelegd.

Tegelijk zijn er nieuwe plannen:

  • Het verduidelijkingsdeel van het wetsvoorstel VBAR is geschrapt.
  • De wet voor een rechtsvermoeden bij een laag uurtarief is aangenomen en gepubliceerd, maar nog niet in werking getreden.
  • Het kabinet werkt verder aan de Zelfstandigenwet. Die wet geldt nu nog niet.

Wacht dus niet op nieuwe wetgeving voordat je je huidige opdracht controleert. De bestaande regels en de feitelijke samenwerking zijn voorlopig bepalend.

Lees ook: De Zelfstandigenwet: wat betekent het voor jou als zzp’er?

1. Moet ik voor de Wet DBA minimaal 3 opdrachtgevers hebben?

Nee. Er bestaat geen wettelijke regel die zegt dat iedere zzp’er minimaal 3 opdrachtgevers per jaar moet hebben.

Het aantal opdrachtgevers kan wel meewegen. Met meerdere klanten laat je bijvoorbeeld zien dat je minder afhankelijk bent van één opdrachtgever en actief bent op de markt. Maar één opdrachtgever betekent niet automatisch dat je in loondienst werkt.

Bekijk de groene, oranje en rode signalen bij één opdrachtgever

Groene signalen

  • Je hebt een duidelijke opdracht, dienst of eigen verantwoordelijkheid.
  • Je bepaalt grotendeels zelf hoe je het werk professioneel uitvoert.
  • Je onderhandelt zelf over tarief en voorwaarden.
  • Je loopt financieel of commercieel risico.
  • Je bent zichtbaar actief met acquisitie of toekomstige opdrachten.
  • Je hebt een eigen website, portfolio, voorwaarden of zakelijke profilering.

Oranje signalen

  • Vrijwel al je omzet komt van één opdrachtgever.
  • De opdracht neemt bijna al je beschikbare werktijd in beslag.
  • Je werkt al langere tijd voor dezelfde organisatie.
  • Je hebt tijdens de opdracht weinig ruimte voor acquisitie.
  • Je bent voor je inkomen sterk afhankelijk van één klant.

Deze kenmerken zijn niet automatisch verkeerd. Ze maken het wel extra belangrijk dat je zelfstandige positie binnen de opdracht duidelijk is.

Rode signalen

  • Je vult feitelijk een bestaande functie in.
  • Je wordt dagelijks aangestuurd als medewerker.
  • Je werkt structureel mee zonder herkenbare eigen verantwoordelijkheid.
  • Je bent volledig afhankelijk van één opdrachtgever én nauwelijks zichtbaar op de markt.
  • Je kunt niet zelf onderhandelen over de opdracht of voorwaarden.

Ook de vaak genoemde regel dat maximaal 70% van je omzet van één opdrachtgever mag komen, is geen harde Wet DBA-grens.

Het aantal opdrachtgevers en je zichtbaarheid als ondernemer kunnen wel meewegen bij de beoordeling van de arbeidsrelatie. Daarnaast spelen ze een rol bij de afzonderlijke vraag of je ondernemer bent voor de inkomstenbelasting.

Dat zijn niet precies dezelfde beoordelingen. Werk je buiten loondienst, dan ben je niet automatisch ondernemer voor de inkomstenbelasting of btw. Je inkomsten kunnen bijvoorbeeld ook resultaat uit overige werkzaamheden zijn.

Werk je voor verschillende afdelingen van dezelfde organisatie? Dan is dat meestal nog steeds één opdrachtgever. Verschillende, werkelijk afgebakende projecten of verantwoordelijkheden kunnen wel helpen om te laten zien dat je niet structureel één vaste functie vervult.

Kortom: één opdrachtgever kan prima. De belangrijkste vraag is of je voor die opdrachtgever zelfstandig en buiten loondienst werkt.

Lees ook: Wet DBA-checklist: zo check je je opdracht

2. Hoe lang mag ik als zzp’er voor één opdrachtgever werken?

Er bestaat geen wettelijke maximale duur voor een zzp-opdracht. Een opdracht van 1, 2 of meerdere jaren is dus niet automatisch schijnzelfstandigheid.

Een lange samenwerking vraagt wel extra aandacht. Naarmate je langer binnen een organisatie werkt, kan een tijdelijke of zelfstandige opdracht ongemerkt veranderen in structureel werk dat meer op een werknemersfunctie lijkt.

Bekijk de groene, oranje en rode signalen bij een lange opdracht

Groene signalen

  • Het doel, de inhoud en jouw verantwoordelijkheid zijn duidelijk.
  • Je wordt beoordeeld op je professionele bijdrage, dienst of oplevering.
  • Je bepaalt grotendeels zelf hoe je het werk uitvoert.
  • De reden voor de inzet van een zelfstandige blijft herkenbaar.
  • Iedere nieuwe opdracht heeft een eigen inhoud, scope of verantwoordelijkheid.
  • Je positie als externe professional blijft duidelijk.

Oranje signalen

  • De opdracht wordt meerdere keren verlengd.
  • Je werkt vrijwel fulltime voor dezelfde organisatie.
  • Je rol wordt gedurende de opdracht steeds breder.
  • De oorspronkelijke opdracht verandert in doorlopende ondersteuning.
  • Je gaat steeds meer werkzaamheden doen die ook vaste medewerkers uitvoeren.

Controleer bij iedere verlenging of contract en praktijk nog steeds bij elkaar passen.

Rode signalen

  • Je vult structureel capaciteit of een vaste functie in.
  • Je wordt vooral beoordeeld op aanwezigheid en functioneren als teamlid.
  • Alleen de einddatum in het contract verandert, terwijl je werk hetzelfde blijft.
  • Je bent onderdeel geworden van de vaste personeelsplanning.
  • Je zelfstandige professionele ruimte is gedurende de opdracht verdwenen.

Een resultaatverplichting is niet verplicht

Een opdracht hoeft niet altijd te eindigen in één concreet product of resultaat. Ook advies, coaching, zorg, onderwijs of interim-management kan zelfstandig worden uitgevoerd. Belangrijker is het totaalbeeld: je verantwoordelijkheid, professionele vrijheid, risico’s, positie binnen de organisatie en manier van samenwerken.

Fulltime werken is niet automatisch verboden. Bij een opdracht van 32 of 40 uur per week is alleen minder ruimte voor andere klanten. Juist dan moeten je zelfstandige verantwoordelijkheid en professionele vrijheid duidelijk zijn.

Kortom: niet alleen de kalender, maar de volledige inhoud en uitvoering van de opdracht geven de doorslag.

3. Wanneer ben ik als zzp’er te veel ingebed in de organisatie?

Je bent niet automatisch werknemer omdat je overlegt met een team, op locatie werkt of systemen van de opdrachtgever gebruikt. Het wordt kwetsbaarder wanneer je structureel wordt behandeld en aangestuurd als een medewerker.

Veel werk kan alleen goed worden uitgevoerd wanneer je samenwerkt. Een IT-specialist moet bijvoorbeeld toegang hebben tot beveiligde systemen. In de zorg moet je je aan medische protocollen houden. Op een bouwplaats gelden vaste veiligheidsregels.

Dat zijn praktische of professionele randvoorwaarden. Ze betekenen niet vanzelf dat er een gezagsverhouding is.

Bekijk de groene, oranje en rode signalen bij inbedding en aansturing

Groene signalen

  • Je stemt af over de opdracht, kwaliteit of gewenste uitkomst.
  • Je hebt een eigen opdracht, expertise of verantwoordelijkheid.
  • Je bepaalt zelf je professionele werkwijze.
  • Je wordt aangesproken op je bijdrage of uitvoering, niet als personeelslid.
  • Je gebruikt alleen noodzakelijke systemen of protocollen.
  • Je positie als externe professional is voor iedereen duidelijk.

Oranje signalen

  • Je neemt regelmatig deel aan teamoverleggen.
  • Je werkt vaak op locatie.
  • Je gebruikt een laptop of systemen van de opdrachtgever.
  • Je werkt langere tijd met hetzelfde team.
  • Je moet rekening houden met openingstijden, roosters of beschikbaarheid van anderen.

Dit zijn veelvoorkomende kenmerken van praktische samenwerking. Ze moeten vooral worden bekeken in combinatie met de manier waarop je wordt aangestuurd.

Rode signalen

  • Een manager bepaalt dagelijks welke taken je doet en hoe.
  • Je hebt dezelfde functie en verantwoordelijkheden als werknemers.
  • Je draait structureel mee in personeelsroosters.
  • Je moet verlof of vrije dagen laten goedkeuren.
  • Je voert geen herkenbare eigen opdracht of professionele verantwoordelijkheid uit.
  • Je krijgt functioneringsgesprekken zoals werknemers.
  • Je wordt ingezet waar op dat moment personele capaciteit ontbreekt.

Het verschil zit vaak tussen professioneel afstemmen over het werk en leiding krijgen over je dagelijkse werkzaamheden.

Voorbeeld: werken in een scrumteam

Dagelijkse overleggen, gezamenlijke planningen en gedeelde IT-systemen zijn niet automatisch een probleem.

Je staat sterker wanneer je binnen het team een eigen verantwoordelijkheid of expertise hebt, professionele vrijheid houdt en wordt aangesproken op de bijdrage die je levert.

Word je vooral ingepland en aangestuurd als extra medewerker? Dan wordt je positie kwetsbaarder.

Voorbeeld: werken in de zorg

Protocollen, patiëntveiligheid en samenwerking met collega’s zijn in de zorg onvermijdelijk. Ze zijn niet automatisch een teken van loondienst.

Wel blijft relevant wie je werkzaamheden bepaalt, of je structureel een plek in het rooster opvult en hoeveel professionele vrijheid en ondernemersrisico je in de praktijk hebt.

4. Is een contract of modelovereenkomst onder de Wet DBA genoeg?

Nee. Een goed contract helpt, maar de manier waarop je daadwerkelijk werkt blijft bepalend. Papier en praktijk moeten hetzelfde verhaal vertellen.

Staat in je overeenkomst dat je zelfstandig bepaalt hoe je werkt, terwijl een manager iedere dag je taken verdeelt? Dan biedt die bepaling weinig bescherming.

Bekijk de groene, oranje en rode signalen bij contract en praktijk

Groen

  • Het contract beschrijft de opdracht, dienst of verantwoordelijkheid duidelijk.
  • Je hebt concreet afgesproken welke professionele vrijheid je hebt.
  • Jullie werken in de praktijk ook volgens die afspraken.
  • Veranderingen in de opdracht worden opnieuw besproken en vastgelegd.
  • Verantwoordelijkheid, aansprakelijkheid en betaling zijn helder geregeld.

Oranje

  • Het contract was bij aanvang duidelijk, maar de opdracht is veranderd.
  • Je werkzaamheden zijn breder geworden dan oorspronkelijk afgesproken.
  • Er staan algemene zelfstandigheidszinnen in, maar weinig concrete afspraken.
  • Niet duidelijk is wie in de praktijk waarvoor verantwoordelijk is.

Plan bij een langere opdracht daarom regelmatig een controlemoment.

Rood

  • Op papier werk je zelfstandig, maar dagelijks word je aangestuurd als werknemer.
  • In het contract staat een opdracht, terwijl je structureel een functie vervult.
  • Je kunt in de praktijk niet afwijken van werktijden, instructies of personeelsbeleid.
  • De modelovereenkomst wordt alleen gebruikt als administratief vinkje.

Bestaande, goedgekeurde modelovereenkomsten van de Belastingdienst mogen nog tot en met 31 december 2029 worden gebruikt. De Belastingdienst beoordeelt geen nieuwe modelovereenkomsten meer.

Een goedgekeurde modelovereenkomst kan onder voorwaarden fiscale zekerheid geven dat de opdrachtgever voor die opdracht geen loonheffingen hoeft in te houden. Die zekerheid geldt alleen wanneer:

1. de overeenkomst bij de opdracht en samenwerking past;
2. de relevante bepalingen correct zijn toegepast;
3. jullie in de praktijk daadwerkelijk volgens de overeenkomst werken.

Een modelovereenkomst geeft geen algemene garantie voor de arbeidsrechtelijke positie, pensioenrechten, inkomstenbelasting of btw. Ook zegt de overeenkomst niet automatisch dat je ondernemer bent voor de inkomstenbelasting of btw.

Welke informatie voor het contract moet je bewaren?

Je hoeft geen enorm verdedigingsdossier aan te leggen. Zorg wel dat je achteraf kunt uitleggen hoe de opdracht was ingericht en waarom je zelfstandig en buiten loondienst werkte.

Denk aan:

  • je offerte en opdrachtomschrijving;
  • afspraken over werkzaamheden, verantwoordelijkheden en eventuele oplevermomenten;
  • correspondentie over wijzigingen;
  • facturen en tariefonderhandelingen;
  • je algemene voorwaarden;
  • je website en portfolio;
  • bewijs van acquisitie en andere opdrachten;
  • investeringen, verzekeringen en eigen bedrijfsmiddelen.

Lees ook: Modelovereenkomst zzp en Wet DBA: wat heb je er nog aan?

5. Hoe werkt de Wet DBA als ik via een intermediair of broker werk?

Een intermediair of broker voorkomt niet automatisch dat sprake kan zijn van loondienst. Ook dan blijven de contractuele verhoudingen en de feitelijke aansturing belangrijk.

Er zijn grofweg 2 situaties.

De intermediair bemiddelt alleen

De intermediair brengt jou en de opdrachtgever bij elkaar. Jij sluit vervolgens rechtstreeks een overeenkomst met de organisatie waarvoor je werkt.

De intermediair regelt bijvoorbeeld de selectie of administratie, maar is niet per se degene die jou de inhoudelijke opdracht geeft.

Je werkt via tussenkomst

Je sluit je overeenkomst met de intermediair en voert het werk uit bij de klant van die intermediair. De intermediair is dan contractueel je opdrachtgever.

Ook in die situatie wordt gekeken naar de contractuele verhoudingen en de praktijk. Je mag niet feitelijk onder leiding en toezicht van de eindklant werken alsof je daar werknemer bent.

Bekijk de groene, oranje en rode signalen bij werken via een intermediair

Groene signalen

  • Het is duidelijk wie je contractuele opdrachtgever is.
  • De opdracht, dienst en verantwoordelijkheden zijn concreet vastgelegd.
  • Je onderhandelt over tarief en voorwaarden.
  • Je hebt professionele vrijheid bij de uitvoering.
  • De eindklant behandelt je niet als personeelslid.
  • Je mag ook voor andere klanten werken.

Oranje signalen

  • De intermediair regelt alle afspraken en betalingen.
  • Je hebt weinig invloed op de inhoud van het contract.
  • De eindklant bepaalt in de praktijk een groot deel van je planning.
  • Onduidelijk is wie verantwoordelijk is voor wijzigingen of problemen.

Rode signalen

  • De eindklant geeft je dagelijks leiding en toezicht.
  • Je wordt door de eindklant ingezet als gewone medewerker.
  • Je hebt geen zelfstandige onderhandelingsruimte.
  • De intermediair is vooral een administratieve schakel zonder duidelijke opdrachtstructuur.
  • Niemand kan duidelijk uitleggen hoe de 3 partijen zich tot elkaar verhouden.

Een broker of intermediair is dus geen beschermlaag waarmee je automatisch buiten de Wet DBA valt.

Liever kijken dan verder lezen?

In het webinar laat Oskar aan de hand van herkenbare voorbeelden zien wanneer een opdracht sterk staat, wanneer extra aandacht nodig is en welke punten je met je opdrachtgever kunt bespreken. Na afloop gaf 91% aan dat het webinar voldeed aan hun verwachtingen of zelfs overtrof.

Bekijk Zzp-update 2026

6. Wie krijgt een boete of naheffing bij schijnzelfstandigheid?

Het directe fiscale risico voor de loonheffingen ligt vooral bij de opdrachtgever. Maar ook voor jou als werkende kunnen er financiële, fiscale en arbeidsrechtelijke gevolgen zijn.

Mogelijke gevolgen voor de opdrachtgever

Stelt de Belastingdienst vast dat je eigenlijk in loondienst werkte? Dan kan de opdrachtgever:

  • correcties moeten indienen;
  • alsnog loonheffingen moeten betalen;
  • vanaf 2026 bij opzet of grove schuld een vergrijpboete krijgen;
  • te maken krijgen met arbeidsrechtelijke of pensioenrechtelijke gevolgen.

De Belastingdienst kan sinds 1 januari 2025 weer met terugwerkende kracht naheffen. Normaal gesproken gaat dit niet verder terug dan 1 januari 2025. Bij kwaadwillendheid of een niet-opgevolgde eerdere aanwijzing kan een langere periode gelden.

Mogelijke fiscale gevolgen voor jou

Voor jou kunnen de inkomsten uit de opdracht voor de inkomstenbelasting als loon worden behandeld in plaats van als winst uit onderneming.

Afhankelijk van je volledige situatie kan voor die opdracht gelden dat:

  • zakelijke kosten niet op dezelfde manier aftrekbaar zijn;
  • de opdracht niet meetelt voor bepaalde ondernemersaftrekken;
  • de investeringsaftrek en mkb-winstvrijstelling niet van toepassing zijn.

De kwalificatie kan ook gevolgen hebben voor je btw-positie. Of een btw-correctie nodig is en vanaf welk tijdvak, wordt afzonderlijk beoordeeld. Een correctie voor de loonheffingen leidt dus niet automatisch tot een btw-correctie over dezelfde periode. De Belastingdienst gaat terughoudend om met btw-correcties over eerdere tijdvakken.

Mogelijke rechten als werknemer

Herkwalificatie heeft niet alleen mogelijke nadelen. Als blijkt dat sprake is van een arbeidsovereenkomst, kan degene die de werkzaamheden heeft verricht ook aanspraak krijgen op rechten die bij werknemerschap horen.

Denk, afhankelijk van de situatie, aan:

  • verzekering voor werkloosheid, ziekte en arbeidsongeschiktheid;
  • loon en mogelijk loondoorbetaling bij ziekte;
  • vakantiedagen en vakantiegeld;
  • ontslagbescherming;
  • mogelijk pensioenrechten.

Welke rechten precies gelden, hangt onder meer af van de arbeidsrelatie, de duur van het werk, eventuele cao-afspraken en de toepasselijke pensioenregeling.

Dit betekent niet dat iedere twijfel direct tot een boete, correctie of claim leidt. Het betekent wel dat opdrachtgever en degene die werkzaamheden doet, allebei belang hebben bij een goede beoordeling vooraf én tijdens de opdracht.

7. Wat betekent het rechtsvermoeden en de grens van €38 per uur?

De grens rond €38 is geen minimumtarief voor zzp’ers en ook geen veilige ondergrens.

De nieuwe wet voor het rechtsvermoeden is bedoeld om laagbetaalde werkenden een sterkere bewijspositie te geven wanneer zij menen dat ze eigenlijk werknemer zijn.

De wet is aangenomen en gepubliceerd, maar nog niet in werking getreden. In de wet staat een basisbedrag van €36 per uur, dat wordt geïndexeerd. Voor 2026 wordt gesproken over een bedrag van ongeveer €38. Bij de daadwerkelijke invoering wordt het toepasselijke grensbedrag officieel vastgesteld.

Bekijk wat het rechtsvermoeden wél en niet betekent

Dit betekent het rechtsvermoeden wél

  • Een werkende met een uurbeloning tot en met het geldende grensbedrag kan een beroep doen op het rechtsvermoeden.
  • De opdrachtgever moet dan aannemelijk maken dat geen arbeidsovereenkomst bestaat.
  • Het versterkt de bewijspositie van laagbetaalde werkenden.

Dit betekent het rechtsvermoeden niet

  • Onder of op de grens ben je niet automatisch werknemer.
  • Zelfstandig werken onder die grens wordt niet verboden.
  • €38 is geen algemeen minimumtarief.
  • Boven €38 ben je niet automatisch veilig.
  • De tariefgrens vervangt de normale beoordeling van de arbeidsrelatie niet.

Uitzondering voor particuliere opdrachtgevers

Het rechtsvermoeden geldt niet wanneer je opdrachtgever een natuurlijk persoon is die niet handelt in de uitoefening van een beroep of bedrijf. Denk bijvoorbeeld aan een particulier die iemand inschakelt voor werkzaamheden in of rond de eigen woning.

Ook iemand met een tarief van €80 of €120 per uur kan in loondienst werken wanneer de feitelijke samenwerking zo is ingericht.

Lees ook: Rechtsvermoeden bij laag uurtarief: dit verandert er voor zzp’ers

8. Helpt een bv of vof tegen schijnzelfstandigheid?

Een bv of vof is geen automatische vrijbrief. Alleen een andere rechtsvorm kiezen verandert de dagelijkse samenwerking met de eindopdrachtgever niet.

De juridische beoordeling is bij een bv- of vof-structuur wel complexer dan alleen de vraag hoe jij persoonlijk werkt. Eerst moet onder meer worden vastgesteld:

  • wie de contractspartijen zijn;
  • welke partij de vergoeding of het loon betaalt;
  • of je werknemer bent van je eigen bv;
  • of eventueel een rechtstreekse arbeidsrelatie met de eindopdrachtgever is ontstaan.

Een directeur-grootaandeelhouder kan bijvoorbeeld werknemer zijn van de eigen bv, zonder daardoor automatisch werknemer van de eindopdrachtgever te zijn.

Een bv kan om andere redenen wel interessant zijn. Denk aan:

  • je winstniveau;
  • aansprakelijkheid;
  • samenwerking met andere ondernemers;
  • investeringen;
  • het aannemen van personeel;
  • groei of verkoop van je onderneming.

Dat vraagt om een bredere financiële, juridische en fiscale afweging.

Kortom: kies een rechtsvorm die bij je onderneming past. Richt niet uitsluitend een bv of vof op om de regels rond arbeidsrelaties te omzeilen. Laat een complexe structuur zo nodig beoordelen door een arbeidsrechtelijk en/of fiscaal deskundige.

9. Kan ik loondienst en zzp combineren?

Ja. Je kunt naast een baan in loondienst gewoon als zzp’er werken. Iedere arbeidsrelatie wordt afzonderlijk beoordeeld.

Je kunt bijvoorbeeld 3 dagen per week werknemer zijn en daarnaast zelfstandige opdrachten uitvoeren voor andere klanten.

Je baan in loondienst maakt een kwetsbare zzp-opdracht alleen niet automatisch veilig. Ook voor je zelfstandige werk wordt gekeken naar de afspraken en praktijk bij die specifieke opdrachtgever.

Daarnaast spelen afzonderlijke fiscale vragen: ben je ondernemer voor de inkomstenbelasting, ben je ondernemer voor de btw en voldoe je eventueel aan het urencriterium?

Werk je weinig uren als zzp’er? Dan kun je mogelijk geen gebruikmaken van bepaalde ondernemersregelingen. Dat betekent niet automatisch dat je opdracht in loondienst wordt uitgevoerd. Het zijn verschillende beoordelingen.

Ook gepensioneerden kunnen als zzp’er blijven werken. Voor hun arbeidsrelatie gelden in beginsel dezelfde beoordelingspunten als voor andere werkenden.

10. Hoe leg ik mijn opdrachtgever uit dat samenwerken met zzp’ers nog wél kan?

Maak niet alleen duidelijk dat je jezelf als ondernemer presenteert. Laat concreet zien waarom deze specifieke opdracht zelfstandig en buiten loondienst kan worden uitgevoerd.

Veel deelnemers aan het webinar gaven aan dat zij zelf inmiddels redelijk goed begrijpen waar ze op moeten letten. Hun grootste zorg ligt bij opdrachtgevers die uit onzekerheid alle inhuur van zzp’ers stoppen.

Bekijk hoe je het gesprek met je opdrachtgever sterker maakt

Een sterk gesprek met je opdrachtgever

  1. Wat is de inhoud van de opdracht?
    Beschrijf de werkzaamheden, dienst, expertise, verantwoordelijkheid en eventuele oplevering. Forceer geen resultaatverplichting als het werk naar zijn aard een inspanningsverplichting is.
  2. Wie bepaalt hoe het werk wordt uitgevoerd?
    Maak duidelijk welke kaders nodig zijn en waar jouw professionele vrijheid begint.
  3. Hoe tijdelijk, specialistisch of zelfstandig is de inzet?
    Een einddatum kan helpen, maar de inhoud en positie binnen de organisatie zijn minstens zo belangrijk.
  4. Welke verantwoordelijkheid en risico’s liggen bij jou?
    Denk aan aansprakelijkheid, herstelwerk, investeringen, planning en niet-declarabele tijd.
  5. Klopt het contract met de praktijk?
    Controleer dit niet alleen bij de start. Een opdracht kan onderweg veranderen.
  6. Kan je opdrachtgever het ook uitleggen?
    Niet alleen jij, maar ook je opdrachtgever moet kunnen onderbouwen waarom het werk buiten loondienst wordt uitgevoerd.

Let op deze reacties

  • “We stoppen voor de zekerheid met alle zzp’ers.”
  • “Als je langer dan een jaar blijft, kan het niet meer.”
  • “Boven €38 zit het altijd goed.”
  • “We zetten gewoon een zelfstandigheidsclausule in het contract.”
  • “We noemen het een resultaatopdracht, dan is het opgelost.”
  • “Via een broker lopen we geen risico.”

Dit zijn te eenvoudige conclusies voor een beoordeling waarbij alle omstandigheden samen tellen.

Kwetsbaar gesprek

De samenwerking blijft kwetsbaar wanneer de opdrachtgever alleen het contract of de gebruikte woorden wil aanpassen, maar niets wil veranderen aan dagelijkse aansturing, functie-invulling of personele inbedding.

We hebben daarom ook een artikel gemaakt dat rechtstreeks voor opdrachtgevers is geschreven: Zzp’er inhuren en Wet DBA: zo kan het wél.

Stuur dit artikel gerust door of deel het via LinkedIn. Hoe beter opdrachtgevers begrijpen wat er mogelijk is, hoe groter de kans dat jij goede opdrachten kunt blijven uitvoeren.

Bekijk de volledige Zzp-update 2026

In het webinar Zzp-update 2026: zo kan het wél krijg je niet alleen uitleg over de regels. Oskar laat aan de hand van praktijksituaties zien wanneer een opdracht stevig staat, wanneer extra aandacht nodig is en wat je nu al kunt aanpassen.

Na het webinar weet je:

  • wat nu geldt rond de Wet DBA;
  • wat er verandert met het rechtsvermoeden en de Zelfstandigenwet;
  • hoe je je eigen opdracht beter beoordeelt;
  • wat je met je opdrachtgever kunt bespreken;
  • hoe je beter laat zien dat je zelfstandig en buiten loondienst werkt.

Bekijk het webinar

Na afloop gaf 91% aan dat het webinar voldeed aan hun verwachtingen of zelfs overtrof.

Geen magische contractzin, wel een goed totaalplaatje

Er bestaat geen magische contractbepaling, resultaatomschrijving, veilige looptijd, rechtsvorm of vast aantal opdrachtgevers waarmee iedere opdracht automatisch goed zit.

Je staat sterker wanneer alles bij elkaar past:

Dit versterkt je positie

  • Je hebt een herkenbare opdracht, dienst of eigen professionele verantwoordelijkheid.
  • Je hebt voldoende vrijheid bij de uitvoering.
  • Je loopt financieel of commercieel risico.
  • Je gedraagt je zichtbaar als ondernemer op de markt.
  • Je afspraken zijn concreet en helder.
  • De praktijk klopt met wat je op papier hebt gezet.
  • Jij én je opdrachtgever kunnen de samenwerking uitleggen.

Dit vraagt aandacht

  • Je werkt lang of vrijwel fulltime voor één organisatie.
  • Je rol wordt tijdens de opdracht steeds breder.
  • Je bent sterk afhankelijk van één opdrachtgever.
  • Contract en dagelijkse praktijk beginnen uit elkaar te lopen.

Dit maakt je opdracht kwetsbaar

  • Je vervult feitelijk een vaste functie.
  • Je wordt dagelijks aangestuurd als werknemer.
  • Je draait zonder eigen verantwoordelijkheid mee in de personeelsorganisatie.
  • Je hebt nauwelijks onderhandelingsruimte of financieel risico.
  • Alleen het papier of de factuur noemt je zelfstandig.

Zzp kan nog steeds wél. Zorg vooral dat jij én je opdrachtgever kunnen uitleggen waarom het werk zelfstandig en buiten loondienst wordt uitgevoerd.

Of je daarnaast ondernemer bent voor de inkomstenbelasting en btw, wordt afzonderlijk beoordeeld.

Gebaseerd op vragen van ondernemers

Dit artikel is gebaseerd op vragen die ondernemers vooraf en tijdens het Knab-webinar stelden, aangevuld met opmerkingen uit de evaluaties. Vergelijkbare vragen hebben we samengevoegd en laten controleren door financieel expert Oskar Barendse.

Zo vertalen we veranderingen in wet- en regelgeving naar begrijpelijke informatie die je kunt gebruiken bij je opdracht, tarief, afspraken en financiële keuzes.

Dit artikel geeft algemene informatie. Jouw persoonlijke situatie kan afwijken. Laat een belangrijke of ingewikkelde arbeidsrelatie, zeker bij een bv-structuur of meerdere contractspartijen, zo nodig beoordelen door een arbeidsrechtelijk of fiscaal deskundige.

Bekijk de belangrijkste officiële bronnen

Verder lezen

Artikel bewaren of doorsturen?

Gebruik de knoppen hieronder om dit artikel later terug te lezen of te delen met iemand die vragen heeft over de Wet DBA.

Je las zojuist een artikel uit de Knab Bieb. Dé online verzamelplek met honderden praktische artikelen over hoe je je geldzaken als zzp'er slim kunt regelen.



Geschreven door:

Casper Zwart

Lead Thought Leadership

Gecheckt door:

Oskar Barendse

Financieel Expert



Deel via:

Webinar: Zzp-update 2026: zo kan het wél  Gratis aanmelden

Profiteer nu bij Knab van hét zakelijk bankpakket voor zzp'ers