Dit betekent het coalitieakkoord voor zzp’ers en andere ondernemers

Het nieuwe coalitieakkoord Aan de slag van D66, VVD en CDA zet de koers uit voor de periode 2026–2030. Ondernemerschap, werken, wonen en een slagvaardigere overheid staan centraal. Voor zzp’ers en andere zelfstandig ondernemers bevat het akkoord zowel kansen als aandachtspunten. Wat staat erin, wat is relevant voor jou en wat kun je hier nu al mee?

In één oogopslag: dit zijn de belangrijkste punten voor ondernemers

• Minder regels en een eenvoudiger werkende overheid
• Grote investeringen in woningbouw, infrastructuur en energie
• Extra aandacht voor innovatie en regionale economie
• Minder externe inhuur bij overheid en publieke sector
• Extra lasten voor bedrijven via hogere premies
• Gefaseerde nieuwe zzp-wetgeving aangekondigd
• Aandacht voor inkomenszekerheid bij arbeidsongeschiktheid

Wat betekent dit voor jou als ondernemer?

Minder regels en een overheid die eenvoudiger moet werken

De coalitie wil af van onnodig ingewikkelde regels voor burgers én bedrijven. Er komt een Vereenvoudigingswet die bestaande regels moet schrappen of vereenvoudigen. Ook moet nieuw beleid beter uitvoerbaar worden en beter aansluiten op de praktijk van ondernemers.

Voor jou betekent dit vooral minder administratieve lasten op termijn, duidelijkere regels en een overheid die meer digitaal gaat werken. Denk aan vergunningen, aanvragen en communicatie die vaker volledig online verlopen. Dat gaat niet van vandaag op morgen, maar de richting is duidelijk.

Minder externe inhuur bij de overheid

Voor zzp’ers die (deels) voor de overheid werken, is dit een belangrijk punt. Het kabinet wil het gebruik van externe inhuur bij de rijksoverheid terugdringen. Specialistische kennis moet vaker in vaste dienst worden georganiseerd.

Dat betekent niet dat zzp’ers geen rol meer spelen, maar wel dat opdrachten kritischer worden beoordeeld. Langdurige inhuur wordt lastiger en tijdelijke, duidelijk afgebakende opdrachten komen meer op de voorgrond te staan.

Werk je voor overheden of uitvoeringsorganisaties, dan is het verstandig om je opdrachtvorm en werkwijze nog eens goed te bekijken. In Zzp-wetgeving: waar staan we nu eigenlijk? en Checklist: zo blijf je werken als zzp’er onder de wet DBA lees je hoe de regels er nu uitzien en waar opdrachtgevers op letten.

Wat staat er in het akkoord over DBA, VBAR en nieuwe zzp-wetgeving

Het coalitieakkoord kondigt geen directe vervanging aan van de Wet DBA, maar kiest wel voor een gefaseerde aanpak richting nieuwe zzp-wetgeving. Dat betekent: geen grote stelselwijziging in één keer, maar stap voor stap nieuwe regels.

Rechtsvermoeden werknemerschap bij laag uurtarief
De eerste stap is het invoeren van een rechtsvermoeden van werknemerschap voor zelfstandigen met een laag uurtarief. In de praktijk houdt dit in dat zzp’ers onder een bepaalde tariefgrens eenvoudiger kunnen stellen dat zij eigenlijk als werknemer werken, met bijbehorende rechten. Dit onderdeel komt overeen met het zogenoemde R-deel uit het eerdere wetsvoorstel VBAR. Het andere deel van dat voorstel, dat moest verduidelijken wanneer iemand zelfstandig is, wordt losgelaten.

Daarnaast wil het kabinet werken met sectorale rechtsvermoedens en een toetsingscommissie. Sectorale rechtsvermoedens betekenen dat in sommige sectoren sneller wordt aangenomen dat sprake is van werknemerschap. De toetsingscommissie moet vooraf uitspraken kunnen doen over concrete situaties, zodat opdrachtgevers en zzp’ers meer zekerheid hebben voordat een samenwerking start.

Invoeren Zelfstandigenwet
In een volgende fase wil het kabinet de Zelfstandigenwet invoeren. Dit is een initiatiefwetsvoorstel van VVD, CDA en D66 (eerder mede-ondertekend door de SGP). In deze wet wordt gewerkt met twee toetsen. De ondernemerstoets kijkt of iemand zich gedraagt als ondernemer, bijvoorbeeld door eigen investeringen, voorzieningen en een aparte zakelijke bankrekening. De werkrelatietoets beoordeelt of iemand voldoende vrijheid heeft in de uitvoering van het werk. De criteria in deze toets worden als minder streng gezien dan de huidige beoordeling onder de Wet DBA.

Met deze aanpak kiest het kabinet nadrukkelijk voor meer erkenning van zelfstandig ondernemerschap, terwijl tegelijkertijd zelfstandigen met een kwetsbare positie extra bescherming moeten krijgen.

Zelfstandigenaftrek en andere ondernemersaftrekposten

Het akkoord kondigt geen nieuwe wijzigingen aan in bestaande aftrekposten voor ondernemers. De eerder afgesproken afbouw van de zelfstandigenaftrek loopt door zoals vastgelegd, maar wordt niet versneld. Ook over andere aftrekposten, zoals de startersaftrek en de MKB-winstvrijstelling, worden geen nieuwe plannen genoemd.

Dat betekent: geen extra tegenvaller, maar ook geen versoepeling. Juist daarom blijft het belangrijk om optimaal gebruik te maken van de aftrekposten die er nu nog zijn. In Aftrekposten voor zzp’ers bij aangifte inkomstenbelasting zie je welke mogelijkheden je hebt.

Kansen in bouw, installatie, infra en energie

De aanpak van de woningnood krijgt topprioriteit. Het kabinet wil sneller en meer bouwen, met minder procedures en meer regie vanuit het Rijk. Ook wordt geïnvesteerd in infrastructuur die woningbouw mogelijk maakt.

Dat biedt kansen voor ondernemers in de bouw, installatietechniek, architectuur, engineering en infra. Daarnaast blijft de overheid investeren in de energietransitie, onder meer via subsidies voor duurzame energie en maatregelen tegen hoge elektriciteitsprijzen voor bedrijven.

Ook de stikstofaanpak wordt aangepast. Vergunningverlening moet minder stroperig worden, zodat woningbouw- en infraprojecten sneller van start kunnen. Dat kan vooral voor ondernemers in deze sectoren zorgen voor meer continuïteit in opdrachten.

Wil je weten hoe tarieven zich ontwikkelen in verschillende sectoren, dan geeft Zzp-uurtarieven 2025: alle relevante cijfers per sector, beroep én specialisatie een goed beeld.

Extra aandacht voor zzp’ers in de zorg

De zorg speelt een grote rol in het akkoord. De focus ligt op betaalbaarheid, minder administratie en meer inzet van technologie. Zorginstellingen worden gestimuleerd om te werken met vaste teams en personeel in loondienst.

Hoewel zzp’ers in de zorg niet expliciet worden genoemd, kan dit wel gevolgen hebben. Externe inhuur wordt kritischer bekeken en vaker tijdelijk of specialistisch ingezet. Het kabinet geeft daarbij expliciet aan te willen stimuleren dat mensen in (semi-)publieke sectoren zoals zorg en onderwijs vaker in dienst blijven, onder meer via beter werkgeverschap en sociale innovatie.

Werk je als zzp’er in de zorg, dan is het verstandig om scherp te blijven op je tarief en inzetbaarheid. In Zzp-uurtarieven in de zorg (2025) zie je hoe jouw tarief zich verhoudt tot dat van andere zorg-zzp’ers.

Onderwijs en publieke omroep: minder onzekerheid

In het coalitieakkoord worden eerdere bezuinigingen op onderwijs en de publieke omroep teruggedraaid. Voor zzp’ers en andere ondernemers die in of voor deze sectoren werken, kan dat zorgen voor meer stabiliteit. Minder bezuinigingen betekent vaak minder druk op budgetten en daarmee meer ruimte voor tijdelijke inzet en specialistische opdrachten.

Verplichte AOV: wat zegt het akkoord?

Arbeidsongeschiktheid blijft een belangrijk onderwerp. Het coalitieakkoord bevestigt de wens om te komen tot een vorm van verplichte inkomenszekerheid bij arbeidsongeschiktheid voor zelfstandigen.

Het kabinet houdt daarbij vast aan de Wet basisverzekering arbeidsongeschiktheid zelfstandigen (BAZ). Dit is een verplichte verzekering voor zelfstandigen, uitgevoerd door het UWV, met de mogelijkheid om via een opt-out te kiezen voor een private verzekering. Het wetsvoorstel is al in voorbereiding, maar uitvoeringsorganisaties geven aan dat invoering op korte termijn complex is.

Dat betekent dat er voorlopig niets verandert, maar wel dat de kans groot blijft dat een verplichte AOV er uiteindelijk komt. In Verplichte AOV komt eraan: dit kun je als zzp’er nu al doen lees je hoe je je daarop kunt voorbereiden.

Extra lasten voor bedrijven: wat betekent die ‘vrijheidsbijdrage’?

Om onder andere defensie-uitgaven te financieren, vraagt het kabinet ook een bijdrage van bedrijven. Die zogenoemde vrijheidsbijdrage wordt betaald via een hogere premie voor het arbeidsongeschiktheidsfonds (AOF), een premie die werkgevers betalen.

In de praktijk betekent dit hogere loonkosten. Heb je personeel, of werk je vanuit een bv, dan is dit iets om rekening mee te houden bij het bepalen van je tarieven en reserveringen.

Wat merk je hiervan als privépersoon?

Als zzp’er ben je natuurlijk ook privépersoon. Een paar punten die je persoonlijk kunnen raken:

• Er komt ook een vrijheidsbijdrage voor burgers via de inkomstenbelasting.
• Het eigen risico in de zorg wordt niet verlaagd en gaat in 2027 omhoog van € 385 naar € 400 (en daarna verder oplopend).
• De fiscale regels rond de eigen woning blijven ongewijzigd; de hypotheekrenteaftrek blijft bestaan.
• De AOW-leeftijd blijft gekoppeld aan de levensverwachting.

Wat kun je nu alvast doen?

Het coalitieakkoord schetst vooral een richting. De concrete uitwerking volgt later via wetsvoorstellen. Toch kun je nu al een paar verstandige stappen zetten:

• Werk je voor overheid of zorginstellingen? Check of je opdrachten toekomstbestendig zijn.
• Ben je actief in bouw, energie of innovatie? Houd subsidies en projecten in de gaten.
• Breng in kaart wat hogere lasten en mogelijke verzekeringskosten betekenen voor je tarieven.

En pensioen?

Over pensioen voor zzp’ers zegt het akkoord weinig. Wel wordt genoemd dat de aftoppingsgrens tijdelijk wordt bevroren. Dat betekent dat de maximale grens waarover je fiscaal voordelig pensioen kunt opbouwen voorlopig niet meegroeit met je inkomen.

Wil je weten hoeveel ruimte je hebt om fiscaal vriendelijk pensioen op te bouwen, dan lees je Wat is jaarruimte en hoe bereken je het?. Uit onderzoek blijkt bovendien dat zzp’ers gemiddeld € 4.800 laten liggen door onbenutte jaarruimte.

Help mee aan het Knab Uurtarievenonderzoek

Het coalitieakkoord laat zien hoe beleid ondernemers raakt. Minstens zo interessant is hoe ondernemers hier in de praktijk mee omgaan: wat vragen zij voor hun werk, hoe bepalen ze hun prijzen en welke rol speelt regelgeving daarin?

Vorig jaar vulden ruim 20.000 ondernemers onze enquête in. Dit jaar willen we daar overheen om zo nóg relevantere data te kunnen delen. Deel in een paar minuten je beroep, specialisatie en tarief en help andere ondernemers met jouw inzichten.

Dit artikel is geschreven op basis van het coalitieakkoord Aan de slag en de bijbehorende toelichting. Een coalitieakkoord beschrijft plannen en intenties; de uiteindelijke uitwerking volgt later via wet- en regelgeving en kan nog veranderen. We doen ons best om de gevolgen zo zorgvuldig en duidelijk mogelijk te schetsen, maar aan dit artikel kun je geen rechten ontlenen.