Genoeg spaargeld om te beleggen? Dit zegt de AFM

Staat er behoorlijk wat geld op je spaarrekening? Dan voelt niets doen misschien als de veiligste keuze. Toch kan ook jarenlang alleen sparen gevolgen hebben voor je toekomstige koopkracht en vermogensopbouw.

Uit onderzoek van de Autoriteit Financiële Markten blijkt dat ruim 800.000 Nederlandse huishoudens niet beleggen, terwijl zij wel geld boven hun persoonlijke Nibud-buffer hebben en later mogelijk financieel tekortkomen.

Dat betekent niet dat al deze huishoudens direct moeten gaan beleggen. Het onderzoek is vooral een aanleiding om te controleren of je spaargeld nog goed aansluit bij je buffer, plannen en financiële toekomst.

Wat blijkt uit het AFM-onderzoek?

De AFM onderzocht met CBS-gegevens hoeveel Nederlandse huishoudens niet beleggen, terwijl zij daar financieel mogelijk wel ruimte voor hebben.

De belangrijkste uitkomsten:

• ongeveer één op de drie huishoudens belegde in 2024 niet, terwijl het huishouden meer liquide vermogen had dan de persoonlijke Nibud-referentiebuffer;

• een groot deel van deze groep was al met pensioen en had daardoor mogelijk een kortere resterende beleggingshorizon;

• ruim 800.000 huishoudens belegden niet, hadden wel vermogen boven de buffer en kwamen volgens de gebruikte berekening later mogelijk geld tekort;

• ongeveer de helft van deze laatste groep had meer dan € 30.000 beschikbaar boven de Nibud-buffer.

Het volledige onderzoek vind je bij de Autoriteit Financiële Markten.

Wat zegt het onderzoek niet?

Het onderzoek bepaalt niet hoeveel jij zou moeten beleggen. Het berekent evenmin welk rendement je nodig hebt of welk deel van het vermogen daarvoor geschikt is.

De AFM gebruikte pensioenopbouw via de overheid en werkgevers als indicatie voor de financiële positie later. Zelf opgebouwde pensioenproducten en ander persoonlijk vermogen werden daarbij niet volledig meegenomen.

Het onderzoek bewijst dus niet dat:

• alle 800.000 huishoudens daadwerkelijk een pensioentekort hebben;

• beleggen voor ieder huishouden de beste oplossing is;

• het volledige bedrag boven de buffer moet worden belegd;

• beleggingen voldoende rendement opleveren om een mogelijk tekort op te lossen;

• spaargeld aanhouden verkeerd is.

Niet iedereen wil of kan beleggen. Ook wanneer de financiële ruimte aanwezig lijkt, kunnen zekerheid, een korte looptijd of weinig risicobereidheid goede redenen zijn om geld te blijven sparen.

Wanneer heb je voldoende spaargeld als buffer?

Een financiële buffer is bedoeld voor onverwachte, grote en noodzakelijke uitgaven.

Denk bijvoorbeeld aan:

• vervanging van een wasmachine of koelkast;

• reparatie of vervanging van je auto;

• noodzakelijk onderhoud aan je woning;

• onverwachte zorg- of gezinsuitgaven.

Een buffer is niet automatisch voldoende voor alle financiële tegenvallers. Houd zo nodig ook extra geld apart voor:

• een periode met minder inkomen;

• belasting en andere verplichtingen;

• een geplande verhuizing of verbouwing;

• studie, vakantie of een andere grotere uitgave;

• extra inkomensonzekerheid wanneer je ondernemer bent.

Met de BufferBerekenaar van het Nibud krijg je een indicatie van het bedrag dat bij je huishouden past.

Lees ook hoe je bepaalt hoeveel geld je verantwoord kunt beleggen.

Wat kun je met spaargeld boven je buffer doen?

Heb je na je buffer en geplande uitgaven geld over? Dan zijn er meerdere mogelijkheden.

Op een vrij opneembare spaarrekening houden

Dit kan passen als je zekerheid en flexibiliteit belangrijk vindt. De waarde schommelt niet door beurskoersen en je kunt snel bij het geld.

De spaarrente compenseert inflatie niet altijd volledig. Daardoor kan de koopkracht van het bedrag op langere termijn afnemen.

Vastzetten in een deposito

Een deposito kan een hogere rente bieden dan een vrij opneembare spaarrekening. Daar staat tegenover dat je het geld gedurende de afgesproken looptijd meestal niet of alleen onder voorwaarden kunt opnemen.

Regulier beleggen

Beleggen biedt kans op een hoger rendement, maar de waarde kan ook sterk dalen. Het past vooral bij geld dat je langere tijd kunt missen en waarvan het eindbedrag niet volledig vast hoeft te staan.

Brede spreiding, lage kosten en een passende looptijd kunnen bepaalde risico’s beperken. Ze voorkomen geen verlies.

Extra pensioen opbouwen

Heb je weinig aanvullend pensioen? Dan kun je ook onderzoeken of pensioensparen of pensioenbeleggen past. Het geld is dan bestemd voor later en meestal minder vrij beschikbaar dan bij regulier sparen of beleggen.

Vergelijk beide vormen in pensioenbeleggen versus pensioensparen.

Schulden aflossen

Heb je een lening met een hoge rente? Dan kan aflossen financieel aantrekkelijker en zekerder zijn dan proberen met beleggingen een hoger rendement te behalen.

De beste keuze hoeft niet uit één optie te bestaan. Je kunt spaargeld bijvoorbeeld verdelen over een extra reserve, een deposito, beleggingen en pensioenopbouw.

Doe deze vijf checks voordat je gaat beleggen

1. Heb je voldoende buffer?
Houd geld voor onverwachte uitgaven en inkomensverlies buiten je beleggingen.

2. Heb je grote uitgaven gepland?
Geld dat je binnenkort nodig hebt, hoort meestal niet in een belegging met koersrisico.

3. Hoe lang kun je het geld missen?
Beleggen is bedoeld voor de langere termijn. Ook na meerdere jaren kan je vermogen minder waard zijn.

4. Hoeveel verlies kun je dragen?
Kijk zowel naar je financiële draagkracht als naar hoe je emotioneel op een forse daling reageert.

5. Begrijp je de belegging en kosten?
Controleer waarin wordt belegd, hoe breed de spreiding is en welke eenmalige en jaarlijkse kosten gelden.

Wil je de volledige afweging maken? Doe dan de zes checks voordat je begint met beleggen.

Sparen en beleggen kunnen naast elkaar bestaan

De keuze hoeft niet alles-of-niets te zijn. Veel huishoudens gebruiken spaargeld voor zekerheid en kortetermijndoelen en beleggen alleen het deel dat langdurig beschikbaar blijft.

Welke verhouding bij je past, hangt af van:

• de hoogte van je buffer;

• je plannen en financiële verplichtingen;

• je doel en looptijd;

• hoeveel onzekerheid je rond het eindbedrag accepteert;

• je pensioen- en inkomenssituatie.

Lees meer in sparen of beleggen: wat past bij je geld?

Deze informatie is algemeen van aard en niet bedoeld als persoonlijk beleggings-, pensioen- of aflossingsadvies. Voldoende spaargeld, een lange looptijd, spreiding of professioneel beheer biedt geen garantie op rendement. De waarde van beleggingen kan stijgen, maar ook dalen. Je kunt een deel of zelfs je volledige inleg verliezen.

Je las zojuist een artikel uit de Knab Bieb. Dé online verzamelplek met praktische artikelen over beleggen, sparen, pensioen en hoe je als zzp’er je geldzaken slimmer regelt.