Belastingdruk daalt, maar stijgt juist bij zelfstandigen

Nederlandse huishoudens zijn een kleiner deel van hun inkomen kwijt aan belasting. Bij huishoudens die vooral leven van zelfstandig werk ging het juist de andere kant op. Dat blijkt uit nieuwe CBS-cijfers over de periode 2014 tot en met 2024. Hun belastingdruk steeg in die tien jaar van 13,4% naar 15,6%. Bij werknemershuishoudens daalde die van 16,6% naar 14,0%. Van de vier inkomensgroepen die CBS vergelijkt, zijn zelfstandigen de enige met een stijging.
Laatst geüpdatet
9 september 2026
Leestijd
5 minuten
- Laatst geüpdate: 9 september 2026
- Leestijd: 5 minuten

Nederlandse huishoudens zijn een kleiner deel van hun inkomen kwijt aan belasting. Bij huishoudens die vooral leven van zelfstandig werk ging het juist de andere kant op. Dat blijkt uit nieuwe CBS-cijfers over de periode 2014 tot en met 2024.

Hun belastingdruk steeg in die tien jaar van 13,4% naar 15,6%. Bij werknemershuishoudens daalde die van 16,6% naar 14,0%. Van de vier inkomensgroepen die CBS vergelijkt, zijn zelfstandigen de enige met een stijging.

Belastingvrij sparen 2018-635628-edited

In het kort

De belastingdruk van zelfstandigenhuishoudens steeg tussen 2014 en 2024. Bij huishoudens die vooral leven van loon, bijstand of pensioen daalde die.

Veranderende belastingvoordelen kunnen invloed hebben op wat je netto overhoudt. Neem ze mee als je jaarlijks je uurtarief bekijkt.

Belastingdruk per inkomensgroep

Belangrijkste inkomensbron huishouden 2014 2024*
Zelfstandig werk 13,4% 15,6%
Werk in loondienst 16,6% 14,0%
Bijstand 14,5% 12,9%
Pensioen 7,3% 5,5%

Inkomstenbelasting en premies volksverzekeringen als percentage van het bruto huishoudensinkomen (mediaan). *Cijfers over 2024 zijn voorlopig. Bron: CBS.

Belastingvoordelen worden kleiner

De CBS-cijfers gaan over 2024. Sindsdien is de zelfstandigenaftrek verder afgebouwd. Wie daarvoor in aanmerking komt, mag in 2026 nog € 1.200 van de winst aftrekken. In 2025 was dat € 2.470. Daardoor kan bij dezelfde winst een groter deel belast worden.

Hoe zit dat met jouw belastingpotje?

Reserveer je zelf rond de 40% voor belasting? Dan klinkt die 15,6% waarschijnlijk laag.

CBS kijkt naar de inkomstenbelasting en premies volksverzekeringen als deel van het bruto inkomen van een huishouden. Daar kan bijvoorbeeld ook inkomen van een partner bij zitten. Belastingvoordelen zijn in het betaalde bedrag al verwerkt.

Voor je eigen belastingpotje kijk je naar je winst: je omzet zonder btw, na aftrek van zakelijke kosten. Hoeveel belasting je over die winst betaalt, verschilt flink per winstniveau. Bij een bescheiden winst kunnen aftrekposten en heffingskortingen een groot deel van de belasting wegnemen. Bij hogere inkomens worden heffingskortingen juist afgebouwd.

De voorbeelden hieronder maken dat verschil zichtbaar. Voor zzp’ers rekenen we met winst, voor werknemers met het fiscale jaarloon op de jaaropgaaf.

Winst of fiscaal jaarloon Zzp’er Werknemer
€ 30.000 1,6% 7,5%
€ 60.000 20,2% 26,5%
€ 100.000 32,1% 37,3%

Rekenvoorbeelden voor 2026: inkomstenbelasting en premies volksverzekeringen als percentage van winst of loon. De uitgangspunten staan bij ‘Over de cijfers’.

Voor zzp’ers komt de eigen bijdrage Zorgverzekeringswet daar nog bij. Ook die betaal je uit je belastingpotje. Hoeveel je opzijzet, kun je daarom het beste afstemmen op je eigen verwachte aanslagen. De vuistregel van 30% tot 40% gaat over je winst; reserveer je per ontvangen betaling, dan speelt ook mee welk deel van je omzet opgaat aan kosten.

Neem dit mee bij je volgende tariefgesprek

In ons Zzp Uurtarievenonderzoek 2026 gaf 57% aan het tarief in de afgelopen twaalf maanden te hebben verhoogd. Van die groep noemde 72% stijgende kosten als reden.

Een hogere huur of een duurder softwareabonnement zie je direct op een rekening. Voor een kleinere belastingaftrek krijg je zo’n rekening niet. Neem die verandering daarom ook mee wanneer je jaarlijks je tarief bekijkt. Zo voorkom je dat je alleen de zichtbare kostenstijgingen doorrekent.

Het helpt om terug te rekenen vanuit het inkomen dat je wilt overhouden. Met je verwachte kosten, ruimte voor pensioen en een buffer, en het aantal uren dat je kunt factureren, zie je beter wat je tarief moet opleveren. Gebruik daarbij de belastingregels van het jaar waarvoor je je prijs afspreekt.

Of je je tarief vervolgens verhoogt, hangt ook af van je opdrachtgevers, de vraag naar je werk en je eigen keuzes. Met een actuele berekening weet je waar je aan toe bent voordat je weer voor een jaar afspraken maakt.

Past je uurtarief nog bij je bedrijf?

Wil je je tarief opnieuw bekijken? Met de uurtarieftool van Knab kun je rekenen met je eigen situatie en tarieven binnen jouw beroep bekijken.

Bekijk je uurtarief

Over de cijfers

Wat meet CBS?

CBS telt de inkomstenbelasting en premies voor AOW, Anw en Wlz van huishoudensleden bij elkaar op en deelt die door het bruto huishoudensinkomen. Dat inkomen omvat ook eventuele uitkeringen, inkomen uit vermogen en werkgeversheffingen. Zvw en pensioenpremies vallen buiten deze maatstaf. De 15,6% is de mediaan: de middelste uitkomst. De groep zelfstandigen omvat meer dan alleen zzp’ers.

De CBS-cijfers over 2024 zijn voorlopig. De vergelijking betreft groepen huishoudens met verschillende inkomens en samenstellingen. CBS noemt de afbouw van de zelfstandigenaftrek, maar berekent niet hoeveel die bijdroeg aan de stijging. CBS-tabellen en definities.

Hoe zijn de voorbeelden berekend?

De tabel bevat eigen berekeningen voor 2026, per persoon. We gaan uit van iemand die het hele jaar in Nederland woont, de AOW-leeftijd nog niet bereikt en uitsluitend dit inkomen heeft. De winstbedragen zijn vóór ondernemersaftrek en mkb-winstvrijstelling. Voor de zzp’er rekenen we met een eenmanszaak, recht op € 1.200 zelfstandigenaftrek en 12,7% mkb-winstvrijstelling. Algemene heffingskorting, arbeidskorting en de beperking van het aftrektarief bij hoge inkomens zijn verwerkt. Startersaftrek en overige aftrekposten en heffingskortingen zijn buiten beschouwing gelaten.

De bijdrage Zvw, pensioen en werkgeverslasten staan niet in de tabel. Bij het voorbeeld met € 100.000 winst komt circa € 3.850 eigen bijdrage Zvw bij de belasting. Samen is dat ongeveer 36% van de winst.

De hoogste belastingschijf geldt alleen voor het deel van het belastbare inkomen boven de schijfgrens. Het tarief van 49,5% geldt dus niet voor het hele inkomen. De uitkomsten in de tabel zijn percentages van de oorspronkelijke winst of het fiscale loon, na verwerking van belastingvoordelen.

Gebruikte regels: belastingtarieven, algemene heffingskorting, arbeidskorting, aftrekbeperking, mkb-winstvrijstelling en bijdrage Zvw.

Handig artikel? Deel het met een andere ondernemer

Ook interessant voor een ondernemer die binnenkort het uurtarief opnieuw bekijkt.

Je las zojuist een artikel uit de Knab Bieb. Dé online verzamelplek met honderden praktische artikelen over hoe je je geldzaken als zzp’er slim kunt regelen.



Casper Zwart
Casper is Lead Thought Leadership & Customer Insights bij Knab. Op basis van onderzoek en data helpt hij ondernemers financieel slimmer te ondernemen en draagt hij bij aan de kennispositie van Knab op het gebied van zelfstandig ondernemerschap.



Deel via:
Knab Zzp Uurtarievenboekje 2026  Download gratis

Profiteer nu bij Knab van hét zakelijk bankpakket voor zzp'ers