Prinsjesdag 2026: wat betekenen de plannen voor je portemonnee?

Voor wie de AOW-leeftijd nog niet heeft bereikt, staan hieronder de voorgestelde tarieven voor 2027. De grens voor de derde schijf is aangepast aan de Kamerbrief van 29 september. De percentages zijn inclusief premies volksverzekeringen.

Je betaalt elk tarief alleen over het deel van je belastbare inkomen in die schijf. In 2026 zijn de eerste twee tarieven 35,75% en 37,56%. Volgens de Kamerbrief van 29 september begint de hoogste schijf in 2027 boven € 80.578, in plaats van boven de eerder voorgestelde € 78.426. Daardoor valt een kleiner deel van een hoger inkomen onder het tarief van 49,50%.

Ook heffingskortingen tellen mee. Boven op de indexatie wil het kabinet de arbeidskorting in 2027 extra verhogen met € 133. Dat was op Prinsjesdag nog € 173: de extra verhoging wordt dus € 40 kleiner. De maximale algemene heffingskorting gaat in de Prinsjesdagcijfers van € 3.115 naar € 3.154. Hoeveel korting je krijgt, hangt af van je inkomen en situatie.

Een premiestijging van € 12,50 per maand is € 150 per jaar per volwassene. Voor twee volwassenen is dat € 300. Gebruik je het verplichte eigen risico volledig, dan komt daar per persoon € 15 bij. Een hogere zorgtoeslag kan een deel opvangen.

Maak je eigen berekening zodra je nieuwe polis bekend is. De landelijke raming is geen offerte van je verzekeraar.

Het kabinet wil in 2027 de vermogensgrens voor zorgtoeslag en kindgebonden budget verlagen. Heb je naast een bescheiden inkomen ook spaargeld of beleggingen, dan verdient dat aandacht. Een hoger maximumbedrag aan toeslag helpt alleen als je ook aan de voorwaarden blijft voldoen.

De begroting rekent voor beide toeslagen met een grens van € 119.122 zonder toeslagpartner en € 158.748 met toeslagpartner. Daarbij telt je vermogen op 1 januari 2027. Kom je boven de toepasselijke grens, dan vervalt volgens het voorstel je recht op deze toeslagen voor dat jaar.

De vermogensgrens voor toeslagen is een andere grens dan de vrijstelling voor de belasting in box 3. Houd die twee bij je berekening uit elkaar.

Het kabinet stelt voor de aftrek van specifieke zorgkosten en de daaraan gekoppelde Tegemoetkoming Specifieke Zorgkosten vanaf 1 januari 2028 af te schaffen. Voor 2027 blijven de bestaande voorwaarden het uitgangspunt.

De Tweede Kamer heeft op 17 september 2026 een motie aangenomen die het kabinet vraagt vóór de behandeling van het Belastingplan 2027 mogelijkheden uit te werken om de aftrek te behouden, doelmatiger te maken en sterker te richten op de zorgkosten van chronisch zieken.

Daarmee is het afschaffingsvoorstel nog niet ingetrokken, maar staat ook nog niet vast dat de aftrek in 2028 verdwijnt. Gebruik je de aftrek nu, volg dan de verdere uitwerking voordat je voor 2028 rekent. Lees de aangenomen motie over specifieke zorgkosten.

Het kabinet wil in 2027 starten met vaccinatie van 60-jarigen. Van 2028 tot en met 2031 volgt een inhaalprogramma voor 61- tot 69-jarigen. De uitnodigingen gaan in rondes; niet iedereen is tegelijk aan de beurt.

De bestaande koppeling van de AOW-leeftijd aan de levensverwachting blijft het uitgangspunt. De AOW-leeftijd wordt dus niet bevroren; alleen de voorgenomen snellere stijging gaat niet door. Voor je pensioenplanning blijft je persoonlijke AOW-datum belangrijk.

In het Belastingplan staat wel een lagere ouderenkorting. Na de voorgestelde verlaging en indexering daalt het maximum van € 2.067 in 2026 naar € 1.993 in 2027. Wat dat voor je betekent, hangt af van je inkomen. De koopkrachtraming voor gepensioneerden neemt ook andere veranderingen mee.

Het maximumdagloon is de bovengrens waarmee bepaalde werknemersuitkeringen worden berekend. Het kabinet ziet af van de geplande verlaging met 20%. Dat is vooral relevant als je loon rond of boven die grens ligt.

De Kamerbrief van 29 september haalt de voorgenomen WW-maatregelen, de afschaffing van de tegemoetkoming voor arbeidsongeschikten en de afschaffing van de IVA-uitkering uit de begroting. Het kabinet wil hierover eerst met werkgevers en werknemers een sociaal akkoord sluiten. De besparingsopgave blijft wel staan; daarvoor moeten andere maatregelen of afspraken komen. De eerder genoemde ingangsdatum in 2029 is dus niet meer het uitgangspunt voor deze ingrepen.

Voor 16- tot en met 20-jarigen gaat het minimumjeugdloon vanaf 1 januari 2027 omhoog. Het besluit is op 24 september gepubliceerd. Ook vervalt de lagere loonstaffel voor studenten in een beroepsbegeleidende leerweg (bbl): voor hen gaat het reguliere minimumjeugdloon gelden. Werk jij of je kind voor het minimumjeugdloon, controleer dan de eerste loonstrook van 2027.

De stijging verschilt per leeftijd. Verdien je al meer dan het nieuwe minimum, dan krijg je door deze maatregel niet automatisch een loonsverhoging.

De discussie gaat zowel over het toekomstige stelsel als over de maatregelen waarmee het kabinet de overgang wil betalen. Als belasting over koerswinst pas bij verkoop binnenkomt, ontvangt de overheid een deel van die belasting later. Het kabinet wil dat onder meer opvangen met wijzigingen in box 2 en lagere vrijstellingen in box 3.

Verschillende Kamerleden willen kleinere spaarders daarbij ontzien. De Kamerbrief van 1 oktober licht de financiering toe, maar noemt geen nieuwe bedragen voor de vrijstellingen. De voorgestelde verlaging naar € 30.846 is daarmee nog niet vervangen door een ander vastgesteld bedrag. Ook de nieuwe heffingsvrije ruimte van € 1.000 vanaf 2028 is nog een voorstel.

De overstap moet worden geregeld via een wijziging van het wetsvoorstel dat bij de Eerste Kamer ligt. Het kabinet wil die wijziging vóór het einde van 2026 door beide Kamers krijgen. Dat is een ambitieus tijdpad. Reken daarom voor een beslissing over je spaargeld met meerdere mogelijke uitkomsten.

Stijgt een belegging in waarde, dan kan die stijging bij een belasting over vermogensaanwas al meetellen terwijl je de belegging nog bezit. Bij een belasting over vermogenswinst telt de stijging in beginsel mee bij verkoop. Het verschil zit dus onder meer in het moment waarop je belasting betaalt.

Rente en dividend zijn inkomsten die je ontvangt. Wachten op een verkoop speelt vooral bij de waardestijging van een bezit. De precieze regels kunnen per soort vermogen verschillen en moeten nog in de aangepaste wetgeving worden vastgelegd.

Stel dat je op 1 januari 2027 alleen € 70.000 spaargeld hebt, zonder fiscale partner en zonder schulden. Als het voorstel van 29 september ongewijzigd doorgaat, blijft in de fictieve berekening € 70.000 − € 30.846 = € 39.154 over als grondslag sparen en beleggen. Met de oorspronkelijke Prinsjesdagvrijstelling van € 60.098 was dat € 9.902.

Dit laat het verschil tussen twee voorstellen zien. Het is nog geen berekening van je belasting voor 2027. Daarvoor zijn ook de definitieve vrijstelling, het rendementspercentage voor spaargeld en het belastingtarief nodig. Het verschil van € 29.252 in grondslag is dus geen extra belastingbedrag.

Is je werkelijke rendement lager dan het forfaitaire rendement, dan kan de belasting lager uitvallen. Bij de berekening met werkelijk rendement gelden andere regels: daarin wordt het heffingsvrije vermogen niet afgetrokken.

Gebruik je 120 m³ water per jaar? Dan betekent € 0,10 extra belasting per m³ een stijging van € 12 per jaar, exclusief btw. Dit is alleen deze extra belastingverhoging, zonder indexatie. Je waterbedrijf bepaalt ook zijn eigen tarieven.

Voor brandstof kun je hetzelfde doen: bij 900 liter per jaar betekent iedere cent verschil in de pompprijs € 9 verschil op jaarbasis.

Je werkgever mag voor reizen met eigen vervoer maximaal € 0,25 per kilometer onbelast vergoeden. Dat was € 0,23. Deze verhoging is al via een beleidsbesluit toegestaan, met terugwerkende kracht vanaf 1 januari 2026. Het Belastingplan legt dit vast in de wet.

De vergoeding die je werkelijk krijgt, hangt af van je cao of afspraken met je werkgever. De fiscale verhoging verplicht je werkgever niet om meer te betalen.

Het kabinet wil de alcoholaccijns vanaf 2027 jaarlijks met de inflatie laten meestijgen. Voor bloemen en planten is het voorstel om de btw vanaf 1 januari 2028 te verhogen van 9% naar 21%.

Hoeveel je daarvan in de winkel terugziet, hangt ook af van de prijskeuzes van de verkoper.

Vanaf 2027 hangt de vliegbelasting af van de afstand. Dat is eerder besloten. Het kabinet wil nu het hoogste tarief verlagen van de eerder geplande € 74,81 naar € 59,43 per vertrekkende passagier. Deze categorie geldt bijvoorbeeld voor vluchten naar de Verenigde Staten, Zuid-Afrika en Indonesië.

Dit is een verlaging ten opzichte van het eerdere plan voor 2027. Je ticket wordt daardoor niet vanzelf goedkoper dan in 2026: luchtvaartmaatschappijen bepalen hun eigen prijzen.

Eerder besloten · Vanaf 1 januari 2027

Je kunt teruggeleverde stroom vanaf 2027 niet meer wegstrepen tegen stroom die je op een ander moment afneemt. Voor teruggeleverde stroom krijg je wel een vergoeding. Tot 2030 moet die minimaal 50% van het kale leveringstarief bedragen: het tarief zonder belastingen.

Een voorbeeld met fictieve prijzen: je neemt 1.000 kWh af voor € 0,30 per kWh en levert 1.000 kWh terug voor € 0,10. Dan betaal je € 300 en ontvang je € 100: per saldo € 200. Vaste kosten en eventuele terugleverkosten komen daar nog bij.

Direct gebruiken wat je panelen opwekken wordt daardoor belangrijker. Bekijk ook hoe je leverancier vanaf 2027 omgaat met de terugleververgoeding en terugleverkosten.

Verwachting netbeheerders · Definitieve nettarieven volgen in december 2026

Netbeheer Nederland verwacht in 2027 gemiddeld circa 20% hogere nettarieven voor elektriciteit en gas. Voor huishoudens is dat ongeveer € 12 per maand extra, inclusief btw. De stijging verschilt per aansluiting en netbeheerder. De ACM stelt de definitieve tarieven in december vast.

Dit gaat over de kosten van het energienet, niet over een stijging van je hele energierekening met 20%. Je verbruik, contract en energiebelasting bepalen de rest.

De aanvraagdata en voorwaarden van het Noodfonds Energie zijn inmiddels bekend. Vanaf 1 december 2026 kun je vragen stellen en je aanvraag voorbereiden. Aanvragen kan van 4 januari tot en met 7 mei 2027. Zo tellen ook de hogere nettarieven van 2027 mee.

De steun is bedoeld voor huishoudens met een bruto-inkomen tot 200% van het sociaal minimum. Tot 130% van dat minimum moeten je energiekosten minstens 8% van je inkomen zijn; tussen 130% en 200% geldt 10%. Het fonds vergoedt de helft van de energiekosten boven die grens, met in totaal minimaal € 120 en maximaal € 1.800 steun. Ook voor onder meer blokverwarming en warmtenetten is een aanvraag mogelijk. Iedereen die aan de voorwaarden voldoet en op tijd aanvraagt, krijgt steun; het fonds sluit deze keer niet eerder omdat het budget op is.

Begrotingsplan voor 2027 · Nieuw financieringsstelsel beoogd voor 2029

De kinderopvangtoeslag wordt in 2027 verder verhoogd voor ouders die nog niet de maximale vergoeding krijgen. Die verhoging is kleiner dan eerder gepland. Het kabinet heeft het wetsvoorstel voor directe financiering vanaf 2029 op 21 september naar de Raad van State gestuurd. Het doel is dat werkende ouders dan een hoge vergoeding krijgen, rechtstreeks betaald aan de opvangorganisatie.

In het officiële voorbeeld krijgt een gezin met twee kinderen, een inkomen van twee keer modaal en twee dagen opvang in 2027 ongeveer € 700 meer toeslag dan in 2026. Dat bedrag geldt voor die voorbeeldsituatie.

De voorlopige maximumuurprijzen voor 2027 zijn € 11,60 voor dagopvang, € 10,31 voor buitenschoolse opvang en € 8,77 voor gastouderopvang. Deze bedragen zijn de basis voor de toeslagberekening, niet het bedrag dat iedere ouder vergoed krijgt.

Voor jouw maandbudget tellen het vergoedingspercentage, de maximumuurprijs, opvanguren en je inkomen mee. Rekent jouw opvang meer dan de maximumuurprijs, dan betaal je dat verschil zelf. Meer toeslag betekent daardoor niet automatisch dat je totale opvangrekening evenveel daalt.

Begrotingsplannen voor 2027 · Wetsvoorstel kindgebonden budget wordt opnieuw bekeken

Ook als je geen kinderopvang gebruikt, veranderen er regelingen voor je gezin. Het kabinet wil de kinderbijslag in 2027 extra verhogen met ongeveer € 90 per kind per jaar. De basisbedragen per kind in het kindgebonden budget stijgen volgens de gepubliceerde begroting per saldo € 73 per jaar ten opzichte van 2026.

Toch krijgt niet ieder gezin volgens dat voorstel meer kindgebonden budget. Boven een gezamenlijk toetsingsinkomen van ongeveer € 61.900 wordt de toeslag sneller afgebouwd. Ook de lagere vermogensgrens kan je recht op toeslag beïnvloeden. Kijk dus naar je eigen inkomen, vermogen en gezinssamenstelling.

De Tweede Kamer heeft op 17 september twee moties over gezinnen aangenomen. Het kabinet wordt gevraagd in 2027 niet op gezinnen te bezuinigen en € 150 miljoen uit de gezinsenveloppe in te zetten voor hogere kindregelingen, vooral voor middeninkomens. Ook vraagt de Kamer om een herzien voorstel voor het kindgebonden budget dat vanaf 2028 een duidelijke netto verbetering oplevert.

Het kabinet heeft inmiddels bevestigd dat het wetsvoorstel over het kindgebonden budget opnieuw wordt bekeken. Voor € 8,2 miljoen aan dienstverlening die via dat voorstel zou worden betaald, is voor 2027 andere dekking gevonden. Nieuwe bedragen, vermogensgrenzen en afbouwpercentages zijn nog niet gepubliceerd. Gebruik de bestaande begrotingscijfers dus als voorstel en controleer de nieuwe uitwerking zodra die verschijnt. Lees de Kamerbrief over de nieuwe dekking.

Voor werkende ouders die recht hebben op de inkomensafhankelijke combinatiekorting (IACK) gaat die belastingkorting omlaag. Het maximum daalt in de gepresenteerde cijfers van € 3.032 in 2026 naar € 2.918 in 2027. Deze korting geldt onder voorwaarden voor werkende ouders met een kind jonger dan 12 jaar. Hoeveel je krijgt, hangt onder meer af van je arbeidsinkomen.

Het kabinet stelt voor de overdrachtsbelasting vanaf 1 januari 2027 te verlagen van 8% naar 7% voor woningen die de koper niet zelf als hoofdverblijf gebruikt. Denk aan een verhuurwoning. Bij een belastbare woningwaarde van € 300.000 is dat € 3.000 verschil. Voor eigen bewoning blijven het tarief van 2% en de startersvrijstelling onder voorwaarden gelden; deze maatregel verandert die niet.

Ook wil het kabinet woningcorporaties vanaf 2028 meer investeringsruimte geven via een fiscale aanpassing. Het effect daarvan hangt af van wat een corporatie met die ruimte doet. Het is geen directe verlaging van je huur.

Op 24 september verscheen nieuw onderzoek naar het eigenwoningforfait. Daaruit blijkt dat het huidige forfait lager is dan wanneer de oorspronkelijke berekeningswijze met actuele gegevens wordt toegepast.

Het kabinet laat tegelijk weten dat het de fiscale behandeling van de eigen woning, waaronder het eigenwoningforfait, niet wil wijzigen. Het onderzoek leidt dus niet tot een nieuw tarief of een andere ingangsdatum. Voor je berekening over 2027 verandert deze kabinetsreactie niets. Lees de kabinetsreactie en het onderzoek.

Het kabinet wil de inkomensgrens voor fiscaal voordelige pensioen- en lijfrenteopbouw in 2027 tot en met 2032 bevriezen op € 137.800. Dit is de bovengrens van het inkomen waarover je opbouw wordt berekend, niet het bedrag dat je mag inleggen.

Verdien je meer, dan groeit die grens volgens het voorstel zes jaar niet mee met de lonen. Voor lagere inkomens bepaalt vooral je eigen pensioenopbouw hoeveel aanvullende ruimte je hebt.

De officiële stukken zijn gepubliceerd. Nieuwe wetsvoorstellen moeten nog door de Tweede en Eerste Kamer en kunnen tijdens die behandeling veranderen. Andere veranderingen, zoals het stoppen van salderen, zijn al eerder aangenomen. De status staat daarom bij het onderwerp.

Na de Algemene Politieke Beschouwingen van 16 en 17 september volgde op 29 september een aanvullend kabinetsvoorstel. Tijdens de Algemene Financiële Beschouwingen van 30 september en 1 oktober bespreekt de Tweede Kamer onder meer de belasting voor werkenden en de financiering van box 3. Daarna moeten de benodigde wetswijzigingen nog door beide Kamers. Een politieke wens of aangenomen motie verandert de wet en de bedragen dus niet automatisch.

Op Prinsjesdag presenteert het kabinet de begroting voor het volgende jaar. Sommige maatregelen beginnen later of leggen veranderingen vast die eerder zijn toegestaan. Kijk daarom altijd naar de ingangsdatum.

De plannen geven de richting. Voor je eigen bedrag heb je ook de vastgestelde regels en persoonlijke gegevens nodig. Denk aan je nieuwe zorgpolis, energietarieven, inkomen en toeslagen. De koopkrachtraming is een vertrekpunt om te begrijpen wat er verandert.

Bijgewerkt op 1 oktober 2026, ochtend. We hebben het artikel nagelopen aan de hand van de officiële Prinsjesdagstukken en de latere publicaties. De box 3-passages en het spaarvoorbeeld houden rekening met de discussie van 30 september en de Kamerbrief van 1 oktober. Ook de aanvraagperiode van het Noodfonds Energie, het minimumjeugdloonbesluit en de voorlopige maximumuurprijzen voor kinderopvang zijn verwerkt. De koopkrachtcijfers komen uit tabel 2 van de Kamerbrief van 29 september, exclusief macro-economische doorwerkingen. Het debat van 1 oktober loopt bij deze update nog.

• Tweede Kamer: debat over de aangepaste begrotingsplannen: 30 september 2026; onder meer de bezwaren tegen de lagere box 3-vrijstelling.
• Kamerbrief over de financiering van box 3: 1 oktober 2026; toelichting op de begrotingscijfers, zonder nieuwe vrijstellingsbedragen.
• Besluit verhoging minimumjeugdloon: gepubliceerd op 24 september 2026; ingang 1 januari 2027, inclusief het vervallen van de lagere bbl-staffel.
• SZW: opening Noodfonds Energie: 29 september 2026; aanvraagperiode en voorwaarden.
• SZW: kinderopvang in 2027 en het nieuwe stelsel: 21 september 2026; voorlopige maximumuurprijzen en verdere behandeling.
• Kamerbrief van 29 september 2026 over belastingplannen en sociale zekerheid: officiële kabinetsvoorstellen. De benodigde wetswijzigingen zijn nog niet aangenomen.
• Oorspronkelijk wetsvoorstel werkelijk rendement box 3: achtergrond bij heffingsvrij resultaat en de voorgestelde systematiek.
• Miljoenennota 2027: begrotingskeuzes, uitkeringen, kinderopvang en koopkracht.
• Belastingplan 2027 met memorie van toelichting en het pakket met factsheets en aanbiedingsbrief: fiscale voorstellen, tarieven en box 3.
• SZW: koopkracht en sociale zekerheid en uitleg over koopkracht en kinderopvang.
• SZW-begroting 2027: minimumjeugdloon, kinderbijslag, kindgebonden budget en vermogensgrenzen.
• VWS: zorgpremie, eigen risico, zorgtoeslag en vaccinatie en de VWS-begroting 2027, onder meer over de vermogensgrens voor toeslagen.
• Fiscale sleuteltabel 2027: oorspronkelijke Prinsjesdagcijfers. De Kamerbrief van 29 september wijzigt onder meer de voorgestelde box 3-vrijstelling. De uitleg van de Belastingdienst voor 2026 beschrijft de huidige berekeningswijze en het verschil met werkelijk rendement.
• Tweede Kamer: Algemene Politieke Beschouwingen — 16 en 17 september 2026; uitleg over de verdere begrotingsbehandeling.
• Rijksoverheid: salderen stopt in 2027.
• Netbeheer Nederland: verwachting nettarieven 2027, gepubliceerd op 14 september 2026.