Kosten van beleggen: wat betaal je en wat doet dat met je rendement?

Beleggen brengt kosten met zich mee. Je kunt bijvoorbeeld betalen voor een handelsplatform, de fondsen waarin je belegt of het professioneel beheren van je portefeuille.

Die kosten gaan van je rendement af, maar staan niet op zichzelf. Voor beheerkosten krijg je bijvoorbeeld een samengestelde en onderhouden portefeuille. Fondskosten maken het mogelijk om via één product in veel verschillende beleggingen te investeren.

In dit artikel lees je welke beleggingskosten er zijn, wat je ervoor krijgt en hoe je verschillende aanbieders en beleggingsvormen eerlijk vergelijkt.

Waarom zijn beleggingskosten belangrijk?

Het rendement van je beleggingen is onzeker. De kosten die je betaalt, worden wel daadwerkelijk van je vermogen of opbrengst afgetrokken.

Behaalt je portefeuille vóór kosten bijvoorbeeld 5% rendement en betaal je in totaal 1% per jaar? Dan blijft er vóór belasting ongeveer 4% netto rendement over.

Dat verschil werkt ook in latere jaren door. Het bedrag dat aan kosten is betaald, kan daarna geen rendement meer opleveren. Vooral bij een lange looptijd kan een klein jaarlijks verschil daardoor zichtbaar worden in je eindvermogen.

Dat betekent niet dat je altijd automatisch voor de laagste prijs moet kiezen. De relevante vraag is:

Wat krijg je voor beleggingskosten?

Welke dienstverlening je krijgt, verschilt per aanbieder en beleggingsvorm. De kosten kunnen onder meer worden gebruikt voor:

Bij zelf beleggen doe je een groter deel van dit werk zelf. De directe kosten kunnen daardoor lager zijn, maar je bent ook zelf verantwoordelijk voor onderzoek, spreiding, transacties en herbalanceren.

Bij beheerd beleggen besteed je die keuzes en werkzaamheden uit. Daar betaal je een beheervergoeding voor.

Wat is het verschil tussen directe en indirecte kosten?

Een beleggingsrekening met weinig losse afschrijvingen is dus niet automatisch kosteloos. Fondskosten kunnen al in de waardeontwikkeling zijn verwerkt.

Welke beleggingskosten zijn er?

Beheerkosten
Een vergoeding voor het samenstellen, volgen en aanpassen van een beheerde portefeuille.

Service- of platformkosten
Kosten voor de rekening, administratie, rapportages en toegang tot een handelsplatform.

Fondskosten
Kosten voor het beheren en uitvoeren van een beleggingsfonds of ETF. Deze zijn doorgaans in de koers verwerkt.

Transactiekosten
Een vast bedrag, percentage of minimumtarief wanneer je beleggingen koopt of verkoopt.

Spreadkosten
Het verschil tussen de beste koopprijs en verkoopprijs van een belegging.

Valutakosten
Kosten voor het wisselen van euro’s naar een andere munt bij een aankoop, verkoop of dividendbetaling.

In- en uitstapkosten
Een vergoeding bij het inleggen, opnemen, aankopen, verkopen of overstappen.

Prestatievergoeding
Een aanvullende vergoeding wanneer een beheerder een afgesproken rendement of benchmark verslaat.

Let bij procentuele tarieven op staffels

Sommige aanbieders rekenen bij een hoger vermogen een lager percentage. Controleer of dat lagere percentage geldt voor het volledige vermogen of alleen voor het gedeelte boven de staffelgrens.

Valutakosten en valutarisico zijn verschillend

Valutakosten betaal je voor het omwisselen van geld. Valutarisico ontstaat doordat een vreemde munt ten opzichte van de euro in waarde verandert. Ook zonder wisselkosten kan een veranderende wisselkoers dus invloed hebben op je resultaat.

Hoe werken fondskosten?

Fondskosten worden vaak weergegeven als een jaarlijks percentage, bijvoorbeeld 0,20%, 0,50% of 1,00%.

Dit percentage wordt meestal niet eenmaal per jaar als los bedrag afgeschreven. De kosten worden gedurende het jaar binnen het fonds verwerkt.

Stijgen de onderliggende beleggingen vóór fondskosten bijvoorbeeld met 6% en bedragen de fondskosten 0,5%? Dan komt het fondsrendement na deze kosten grofweg lager uit, vóór eventuele kosten van je rekening of vermogensbeheerder.

Een fonds kan binnen één product zorgen voor brede spreiding, professionele uitvoering en periodiek onderhoud. Kijk daarom zowel naar de kosten als naar:

• het aantal en type onderliggende beleggingen;

• de spreiding over landen en sectoren;

• de gekozen beheerstrategie;

• het verschil tussen het fondsresultaat en een eventuele index;

• eventuele transactiekosten binnen het fonds.

Belegt een fonds zelf weer in andere fondsen? Controleer dan of de getoonde kosten ook de kosten van die onderliggende producten meenemen.

Lees meer over de werking in wat zijn beleggingsfondsen?

Wat doen jaarlijkse kosten met je rendement?

Onderstaand vereenvoudigd voorbeeld laat zien hoe jaarlijkse kosten op lange termijn kunnen doorwerken.

We gaan uit van € 10.000 eenmalige inleg, twintig jaar beleggen en ieder jaar 5% bruto rendement. Er zijn geen extra stortingen, opnames of belastingen.

In werkelijkheid bewegen rendementen van jaar tot jaar en kunnen kosten veranderen. Het voorbeeld is dus geen verwachting. Het laat alleen zien waarom je kosten bij een langetermijnvergelijking moet meenemen.

Waarom zijn vaste kosten belangrijk bij een kleine inleg?

Een vast bedrag weegt relatief zwaarder bij een klein vermogen. Stel dat je € 24 per jaar aan vaste rekeningkosten betaalt.

Hetzelfde geldt voor vaste transactiekosten. Leg je € 25 in en betaal je € 2 per aankoop? Dan gaat 8% van je inleg direct op aan transactiekosten.

Bij een kleine periodieke inleg kan een aanbieder zonder vaste orderkosten daardoor praktischer zijn. Een procentuele vergoeding beweegt mee met de omvang van je vermogen.

Lees ook hoeveel geld je nodig hebt om te beginnen met beleggen.

Hoe vergelijk je beleggingskosten eerlijk?

1. Vergelijk dezelfde dienstverlening.
Zelf aandelen kopen is iets anders dan vermogensbeheer waarbij je portefeuille voor je wordt samengesteld en onderhouden.

2. Bereken de totale kosten.
Tel beheer-, fonds-, service-, transactie-, valuta- en eventuele in- of uitstapkosten bij elkaar op.

3. Zet percentages om in euro’s.
Bekijk wat je bij jouw verwachte vermogen ongeveer per jaar betaalt. Doe dit ook voor een hoger of lager vermogen.

4. Controleer wat in het rendement is verwerkt.
Is het getoonde rendement bruto of netto? Zijn fondskosten en beheerkosten er al vanaf?

5. Bekijk eenmalige én doorlopende kosten.
Een aanbieding in het eerste jaar zegt weinig over de kosten gedurende je volledige looptijd.

6. Beoordeel ook kwaliteit en passendheid.
Kijk naar spreiding, beheer, gebruiksgemak, productkeuze en de aansluiting op je doel en risicoprofiel.

Een goedkoop maar sterk geconcentreerd of onbegrijpelijk product is niet automatisch een goede keuze. Andersom is een hogere prijs alleen logisch als de extra dienstverlening voor jou waarde toevoegt.

Waar vind je de totale kosten?

Het kostenoverzicht vooraf
Hierin staan de verwachte kosten van de dienstverlening en de gekozen beleggingsproducten.

Het essentiële-informatiedocument
Dit document bevat informatie over de werking, risico’s, mogelijke scenario’s en kosten van een beleggingsproduct.

De tarievenpagina
Hier vind je de actuele percentages, vaste bedragen en eventuele staffels van de aanbieder.

Het jaarlijkse kostenoverzicht
Dit laat zien welke kosten bij een doorlopende dienstverlening daadwerkelijk zijn gemaakt.

Fondskosten staan niet altijd als losse afschrijving op je rekening. Ze horen wel terug te komen in de totale kosteninformatie.

Zijn de bedragen onduidelijk? Vraag de aanbieder dan om de kosten zowel in procenten als in euro’s te tonen.

Wat kost Knab Beheerd Beleggen?

Bij Knab Beheerd Beleggen betaal je voor het beheer van je portefeuille en voor de fondsen waarin je vermogen wordt belegd.

Het openen van Knab Beheerd Beleggen is gratis. Knab rekent ook geen afzonderlijke in- of uitstapkosten.

Kosten en voorwaarden kunnen veranderen. Controleer daarom altijd de actuele kosten van Knab Beheerd Beleggen.

Deze informatie is algemeen van aard en niet bedoeld als persoonlijk beleggingsadvies. Tarieven en productvoorwaarden kunnen veranderen. Controleer daarom altijd de actuele kosteninformatie en productdocumentatie. Lage kosten, brede spreiding of professioneel beheer bieden geen garantie op rendement. De waarde van beleggingen kan stijgen, maar ook dalen.

Je las zojuist een artikel uit de Knab Bieb. Dé online verzamelplek met praktische artikelen over beleggen, sparen, pensioen en hoe je als zzp’er je geldzaken slimmer regelt.