Wanneer ben je rijk in Nederland? Dit vermogen hoort bij de rijkste 10%

Wanneer ben je rijk in Nederland? Het simpele antwoord lijkt: als je veel geld hebt. Maar zo voelt het in de praktijk lang niet altijd.

Je kunt een hoog inkomen hebben en toch merken dat er aan het einde van de maand minder overblijft dan je verwacht. Bijvoorbeeld door hoge woonlasten, kinderopvang, alimentatie, zorgkosten, een studieschuld, een recent gekochte woning of gewoon een druk gezinsleven. Andersom kan iemand met een lager inkomen zich juist financieel vrij voelen, omdat de hypotheek laag is, de kinderen uit huis zijn of er jarenlang vermogen is opgebouwd.

Rijkdom gaat dus niet alleen over inkomen. En ook niet alleen over vermogen. Het gaat ook over timing, vaste lasten, levensfase en hoeveel financiële ruimte je voelt.

In dit artikel kijken we naar de cijfers én naar het gevoel achter die cijfers. Wanneer hoor je bij de rijkste huishoudens van Nederland? En waarom kun je je rijk voelen zonder extreem rijk te zijn, of juist andersom?

Wanneer ben je rijk in Nederland?

Er is geen officiële grens waarop je ineens rijk bent. Toch kun je er op verschillende manieren naar kijken.

Je kunt rijk zijn door een hoog inkomen, door veel vermogen of door lage lasten. Je kunt ook rijk zijn in de zin van financiële vrijheid: genoeg ruimte hebben om keuzes te maken zonder dat geld steeds de beperkende factor is.

Daarom kan “rijk” voor twee huishoudens met hetzelfde inkomen heel anders voelen. Een stel zonder kinderen en lage hypotheeklasten heeft een andere maand dan een gezin met drie kinderen, kinderopvang en een hypotheek die pas recent is afgesloten.

Hoeveel vermogen heeft de rijkste 10%?

Volgens CBS had de rijkste 10% van de huishoudens begin 2023 samen 56% van al het vermogen in Nederland. Om bij die 10% meest vermogende huishoudens te horen, had een huishouden ongeveer € 680.000 vermogen nodig.

Vermogen betekent hier: bezittingen min schulden. Dus bijvoorbeeld spaargeld, beleggingen, de waarde van een eigen woning, ondernemingsvermogen en ander bezit, verminderd met schulden zoals een hypotheek of studieschuld.

Die grens zegt veel, maar niet alles. Een groot deel van het vermogen van huishoudens zit namelijk vast in stenen, pensioenachtige regelingen, een onderneming of aandelen. Dat kun je niet altijd direct gebruiken om je boodschappen, kinderopvang of vakantie te betalen.

Lees ook: gemiddeld vermogen per leeftijd.

Hoeveel miljonairs zijn er in Nederland?

Volgens CBS hadden begin 2024 ongeveer 451.800 huishoudens in Nederland een vermogen van € 1 miljoen of meer. Dat is 5,5% van alle huishoudens. De eigen woning telt hierbij mee, net als de hypotheekschuld.

Miljonair zijn betekent dus niet automatisch dat iemand een miljoen op de bank heeft staan. Bij veel huishoudens zit een groot deel van het vermogen in de eigen woning, onderneming of andere bezittingen.

Opvallend: miljonairshuishoudens hebben relatief vaak pensioen als belangrijkste inkomensbron. Van de werkende miljonairshuishoudens is een groot deel zelfstandig. Dat komt deels doordat ondernemersvermogen meetelt als vermogen.

Hoog inkomen is niet hetzelfde als rijk zijn

Een hoog inkomen helpt natuurlijk. Maar inkomen en rijkdom zijn niet hetzelfde.

Inkomen is wat er binnenkomt. Vermogen is wat je opbouwt. En financiële ruimte is wat je voelt nadat je vaste lasten, belastingen, opvang, boodschappen, vervoer, verzekeringen, onderhoud en andere kosten zijn betaald.

Dat verschil verklaart waarom sommige mensen met een hoog inkomen zich toch niet rijk voelen. Zeker in levensfases met hoge maandlasten.

Daarom kan een gezin met een goed inkomen en hoge lasten minder financiële ruimte voelen dan iemand met een lager inkomen, een lage hypotheek en een flinke buffer.

Waarom rijkdom soms niet rijk voelt

Veel mensen herkennen dit: op papier gaat het goed, maar zo voelt het niet elke maand. Je verdient prima, maar je ziet het niet altijd terug op je rekening.

Dat heeft vaak met drie dingen te maken: vaste lasten, levensfase en verwachtingen.

Vooral dat laatste maakt rijkdom lastig te beoordelen. Twee gezinnen kunnen ongeveer hetzelfde leven leiden, maar financieel totaal anders staan. De één kocht jaren geleden een huis met lage maandlasten. De ander kocht later, tegen een hogere prijs en hogere rente en heeft daardoor veel minder ruimte om vermogen op te bouwen.

Waarom timing zo veel uitmaakt

Rijkdom is niet alleen het gevolg van hard werken of veel verdienen. Timing speelt ook een grote rol.

Wie rond 2010 of 2015 een woning kocht, heeft vaak veel meer overwaarde opgebouwd dan iemand die pas later instapte. En wie een lage hypotheekrente lang heeft vastgezet, heeft andere maandlasten dan iemand die nu koopt of moet herfinancieren.

Ook gezinsfase maakt veel uit. Ouders met jonge kinderen kunnen tijdelijk hoge kinderopvangkosten hebben. Later vallen die kosten deels weg. Dan kan hetzelfde inkomen ineens veel ruimer voelen.

Daarom kan het beeld van ouders, vrienden of collega’s soms schuren. Een oudere generatie ziet misschien vooral je hoge inkomen. Jij voelt vooral je hypotheek, opvang, belasting, boodschappen en het bedrag dat aan het einde van de maand overblijft.

Rijk op papier of financieel vrij?

De CBS-cijfers gaan over vermogen. Dat is belangrijk, maar zegt niet alles over financiële vrijheid.

Een huishouden kan veel vermogen hebben in de eigen woning en toch weinig vrij besteedbaar geld. Andersom kan iemand met minder vermogen wel financiële rust ervaren door lage lasten, weinig schulden en een goede buffer.

Daarom is het handig om naar drie lagen te kijken:

Die derde laag bepaalt vaak het gevoel. Als je elke maand moet schuiven, voelt rijkdom ver weg. Ook als je inkomen hoog is of je huis op papier veel waard is.

Wat kun je zelf doen?

Niet iedereen kan zomaar zijn inkomen verhogen of zijn hypotheek verlagen. Toch kun je wel meer grip krijgen op het gevoel van financiële ruimte.

Wil je weten hoe jouw spaargeld zich verhoudt tot andere Nederlanders? Lees dan ook: gemiddeld spaargeld per leeftijd.

Rijk zijn is meer dan een bedrag

Met ongeveer € 680.000 vermogen hoor je statistisch gezien bij de rijkste 10% van de Nederlandse huishoudens. Met € 1 miljoen of meer hoor je bij de 5,5% miljonairshuishoudens.

Maar rijkdom op papier is niet hetzelfde als financiële rust. Een hoog inkomen kan krap voelen als je vaste lasten hoog zijn. Veel vermogen kan vastzitten in je woning of bedrijf. En een relatief normaal inkomen kan juist ruim voelen als je weinig schulden hebt en lage maandlasten.

De beste vraag is daarom misschien niet alleen: wanneer ben je rijk? Maar ook: hoeveel ruimte geeft je geld je om te leven zoals je wilt?

Meer grip op je geldzaken?

Of je nu veel verdient, vermogen opbouwt of juist meer ruimte zoekt in je maandbudget: overzicht helpt. Bij Knab regel je je dagelijkse geldzaken makkelijk online en kun je werken met potjes voor bijvoorbeeld sparen, vaste lasten, vakantie of onverwachte uitgaven.

Bekijk hoe je met Knab voor particulieren meer overzicht krijgt over je geld. Ben je ondernemer? Dan helpt Knab Zakelijk je om privé en zakelijk duidelijk gescheiden te houden.

Je las zojuist een artikel uit de Knab Bieb. Dé online verzamelplek met honderden praktische artikelen over hoe je je geldzaken slim kunt regelen.