Wat is jaarruimte en hoe kun je het berekenen?

Als je je verdiept in de mogelijkheden om aanvullend pensioen op te bouwen, heb je de termen jaarruimte en de bijbehorende reserveringsruimte ongetwijfeld voorbij horen komen. Wat houdt dit precies in, en hoe kun je berekenen hoe hoog jouw jaarruimte is?
Gepubliceerd
12 oktober 2020
Laatst geüpdatet
13 oktober 2020
Leestijd
4 minuten
- Gepubliceerd: 12 oktober 2020
- Laatst geüpdate: 13 oktober 2020
- Leestijd: 4 minuten

Als je je verdiept in de mogelijkheden om aanvullend pensioen op te bouwen, heb je de termen jaarruimte en de bijbehorende reserveringsruimte ongetwijfeld voorbij horen komen. Wat houdt dit precies in, en hoe kun je berekenen hoe hoog jouw jaarruimte is?

Koppel wil hun jaarruimte berekenen

Wat is jaarruimte?

Jaarruimte is het deel van je brutosalaris dat je van de overheid mag gebruiken om belastingvriendelijk extra pensioen op te bouwen. Bijvoorbeeld door te beleggen of te sparen. Jaarruimte ontstaat als je in een bepaald jaar te weinig geld opzij hebt gezet voor je oude dag en je daardoor een pensioentekort hebt. De jaarruimte is in 2020 maximaal € 12.986.

Wat is reserveringsruimte?

Je mag je jaarruimte gebruiken tot acht jaar nadat het ontstaat. In 2021 vervalt dus jouw ruimte van 2013. Als je alle jaarruimte die je - in die periode - niet hebt gebruikt bij elkaar optelt, krijg je de reserveringsruimte.

Tip: Gebruik voor het opbouwen van pensioen altijd eerst je jaarruimte van het oudste jaar. Toch zonde als deze vervalt zonder dat je er iets mee hebt gedaan. 

Hoe benut je je jaarruimte?

Jaarruimte mag je storten in een lijfrentespaarrekening, -beleggingsrekening of -verzekering. Dat is een fiscaal gunstige manier van pensioensparen. Je mag je inleg namelijk van je belastbaar inkomen in box 1 aftrekken, waardoor je minder inkomstenbelasting betaalt. Ook betaal je geen vermogensbelasting over je opgebouwde saldo.

Uiteindelijk moet je wel belasting betalen over je spaarpotje. Dat gebeurt op het moment dat je het laat uitkeren als pensioen. Voordeel hiervan is dat je dan meestal je AOW-leeftijd hebt bereikt. Als AOW-gerechtigde betaal je namelijk een lager belastingtarief.

Zo bereken je jouw ruimte

Je kunt zelf berekenen hoe hoog je jaarruimte is en hoeveel geld je fiscaal vriendelijk opzij mag zetten. Je hebt hiervoor alleen je pensioengegevens nodig. Ben je niet zo’n rekenwonder? Geen probleem, onderaan dit artikel vind je een handige tool.

Berekening jaarruimte 2020

Dit zijn de formules waarmee je je jaarruimte in 2020 berekent:

Voor mensen in loondienst:
13,3% x premiegrondslag - (6,27 x factor A)

Voor zzp’ers en ondernemers:
13,3% x premiegrondslag - (6,27 x factor A) -/- FOR.

Uitleg berekening

- Premiegrondslag

De premiegrondslag is je bruto inkomen van vorig jaar min de AOW-franchise. Je AOW-franchise is het deel van je inkomen dat je niet mag gebruiken voor het opbouwen van pensioen, omdat je AOW krijgt. In 2020 is de AOW-franchise € 12.472. Van jouw inkomen boven deze grens mag je 13,3% gebruiken voor je pensioen.

- Factor A

Factor A geeft aan hoeveel je pensioen is gestegen in een bepaald jaar. Je vindt de factor A op het Uniform Pensioenoverzicht (UPO) dat je jaarlijks ontvangt van je pensioenuitvoerder. Dit bedrag is dus alleen van toepassing als je pensioen hebt opgebouwd via een werkgever. Het percentage 6,27 staat vast voor 2020.

- Netto toename FOR

Voor ondernemers wordt aan het eind de netto toename van het Fiscale OudedagsReserve (FOR) verrekend. Dit is in 2020 9,44% van de winst. Ben je in loondienst? Dan hoef je hier geen rekening mee te houden.

Rekenvoorbeeld

Stel: je hebt vorig jaar € 50.000 verdiend. Je jaarruimte is dan (13,3 x (€ 50.000 - € 12.472) =) € 4.991 per jaar. Om vervolgens tot het bedrag te komen dat je mag aftrekken bij de aangifte inkomstenbelasting, doe je het volgende:

1. Heb je als zzp’er of ondernemer ook een donatie aan je FOR gedaan? Dan moet je deze nog van de € 4.991 aftrekken.
2. Als je in loondienst werkt, moet je de som van (6,27 x Factor A) van dit bedrag afhalen.

De uitkomst van de berekening mag je vervolgens in mindering brengen van je inkomen. Let wel op: Je moet het geld dan wel voor 31 december van dit jaar hebben ingelegd.

Hoeveel jaarruimte heb ik?

De Belastingdienst heeft gelukkig ook een handige tool waarmee je je jaarruimte kan berekenen. Zo weet je in een paar stappen hoeveel geld jij belastingvriendelijk in kunt leggen voor je pensioen, zonder dat je dit zelf helemaal moet uitrekenen. 

Bereken ook je inkomstenbelasting

Wil je weten hoeveel inkomstenbelasting je in 2020 en 2021 gaat betalen? Vul dan je belastbaar inkomen in en bereken het gratis met onze rekentool. Uiteraard houden we in de rekening met de aftrekposten in box 1.


Geschreven door:

Arlette Cernëus

Content Marketeer

Gecheckt door:

Oskar Barendse

Manager Financiële Planning


Deel via:

Ook interessant voor jou

Hoeveel inkomstenbelasting betaal jij in 2021?  Bereken nu

Iedereen kan beleggen bij Knab