Alles wat zzp'ers moeten weten over de verplichte AOV (Update 2026)
De verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) voor zzp’ers komt eraan. Maar hoe die er precies uit gaat zien, is voor veel ondernemers nog steeds niet helemaal duidelijk.
Dat is ook niet zo gek. De plannen zijn de afgelopen jaren meerdere keren aangepast en bestaan uit veel losse onderdelen.
Tegelijk zie je dat het beeld steeds duidelijker wordt.
In dit artikel lees je wat we nu wél weten, hoe de regeling waarschijnlijk gaat werken en waar je als zzp’er alvast rekening mee kunt houden.
Kort samengevat:
De verplichte AOV voor zzp’ers (ook wel de BAZ genoemd) wordt naar verwachting rond 2030 ingevoerd. Je betaalt straks ongeveer 5,4% van je winst en krijgt bij langdurige ziekte een basisuitkering tot maximaal het minimumloon. In dit artikel lees je wat we nu al weten en wat dat concreet voor jou betekent.
Wat is de verplichte AOV voor zzp’ers (BAZ)?
De overheid werkt aan een publieke arbeidsongeschiktheidsverzekering: de BAZ (basisverzekering arbeidsongeschiktheid zelfstandigen).
Het idee daarachter is vrij rechttoe rechtaan: iedere zzp’er krijgt een basisvangnet bij langdurige ziekte.
De uitvoering komt waarschijnlijk bij het UWV te liggen (voor beoordeling, uitkering en re-integratie) en de Belastingdienst (voor de premie).
De aanleiding is ook duidelijk. Een groot deel van de zzp’ers heeft nu niets geregeld, terwijl de impact van langdurige uitval groot kan zijn.
Uit onderzoek van Knab blijkt dat ongeveer 40% niets heeft geregeld voor arbeidsongeschiktheid.
Wat is de verplichte AOV voor zzp’ers (BAZ)?
De verplichte AOV gaat gelden voor ondernemers die winst uit onderneming hebben voor de inkomstenbelasting. Denk aan:
- eenmanszaken
- vof, maatschap of cv
- meewerkende partners
DGA’s met een bv vallen buiten de regeling.
Werk je deels in loondienst en deels als zzp’er? Dan wordt het iets genuanceerder. In dat geval wordt waarschijnlijk rekening gehouden met je loondienstinkomen, waardoor je minder of zelfs geen premie betaalt via de BAZ.
Wat kost de verplichte AOV voor zzp’ers?
De premie komt naar verwachting uit op:
- ongeveer 5,4% van je winst
- met een maximum rond € 170 – € 200 per maand (afhankelijk van het minimumloon)
In de praktijk betekent dat:
- verdien je minder, dan betaal je ook minder
- zit je boven de grens, dan blijft je premie gelijk
- de premie is fiscaal aftrekbaar
Wat opvalt: leeftijd, beroep of gezondheid spelen geen rol. Dat maakt de regeling voor de ene ondernemer relatief gunstig, en voor de ander wat minder.
Wat krijg je ervoor terug?
De verplichte AOV is echt bedoeld als basis.
Dit kun je ongeveer verwachten:
- een wachttijd van 2 jaar
- daarna een uitkering van 70% van je inkomen
- met als maximum: het minimumloon
- doorlopend tot je AOW-leeftijd
Daar zit meteen de nuance. Voor veel zzp’ers zal dit niet genoeg zijn om hun huidige inkomen volledig op te vangen.
Daarnaast wordt gekeken naar wat je nog wél kunt. Kun je ander werk doen, ook buiten je eigen vakgebied? Dan kan dat invloed hebben op je uitkering.
Vervangt de verplichte AOV je huidige verzekering?
Kort antwoord: meestal niet.
De BAZ is een vangnet, geen totaaloplossing.
In de praktijk zie je nu al dat veel ondernemers straks waarschijnlijk gaan combineren:
- een eigen buffer voor de eerste periode
- eventueel een schenkkring of broodfonds
- een aanvullende AOV
De verplichte AOV vormt dan de ondergrens.
Heb je al een AOV? Dit verandert er
Heb je al een arbeidsongeschiktheidsverzekering? Dan zijn er straks twee routes richting vrijstelling.
Overgangsrecht (voor bestaande AOV’s)
Heb je vóór een nog vast te stellen peildatum een AOV afgesloten?
Dan gelden waarschijnlijk soepelere regels.
Opt-out (voor nieuwe of aangepaste AOV’s)
Je kunt ook vrijstelling krijgen als je AOV minimaal gelijkwaardig is aan de verplichte AOV.
Denk aan:
- een vergelijkbare minimale uitkering
- een wachttijd van maximaal 2 jaar
- dekking tot je AOW-leeftijd
Let op: een AOV met medische uitsluitingen lijkt straks buiten deze vrijstelling te vallen.
Wanneer gaat de verplichte AOV in?
De exacte planning is nog niet definitief, maar dit is de huidige verwachting:
- 2026: verdere uitwerking en politieke besluitvorming
- 2027: mogelijke eerste stappen (nog onzeker)
- rond 2030: invoering van de verplichte AOV (BAZ)
Wat hier belangrijker is dan de exacte datum: de peildatum voor bestaande AOV’s kan eerder liggen. Die bepaalt straks of je onder het overgangsrecht valt.
Wat gebeurt er als je ziek wordt?
De regels zijn duidelijk strakker dan veel zzp’ers gewend zijn.
Als je uitvalt, moet je onder andere:
- je op tijd ziek melden (binnen 13 weken)
- medische informatie aanleveren
- meewerken aan controles
- actief werken aan herstel en re-integratie
Tijdens de wachttijd kun je al ondersteuning krijgen van het UWV.
Kom je in de uitkeringsfase, dan wordt er ook echt iets van je verwacht. Je moet actief zoeken naar werk dat je nog wél kunt doen. Doe je dat niet, dan kan dat gevolgen hebben voor je uitkering.
Waarom deze verplichte AOV onderdeel is van iets groters
De verplichte AOV staat niet op zichzelf.
Het is onderdeel van bredere plannen rondom de Zelfstandigenwet, waarin duidelijker wordt wat ‘ondernemen’ inhoudt en wat daar minimaal bij hoort.
Waar het de afgelopen jaren vooral ging over schijnzelfstandigheid, zie je nu ook dat er een basis wordt gelegd voor zekerheid.
Wat kun je nu al doen?
Je hoeft niet te wachten tot alles definitief is.
Dit helpt je om nu al goed voorbereid te zijn:
- check of je iets hebt geregeld voor arbeidsongeschiktheid
- kijk hoe dat zich verhoudt tot de verplichte AOV
- denk na over hoe je de eerste 2 jaar overbrugt
- pas niet zomaar je AOV aan zonder goed te snappen wat dat betekent
Wat betekent dit onderaan de streep?
De verplichte AOV komt er waarschijnlijk. Niet morgen, maar wel binnen een paar jaar.
De contouren zijn duidelijk: een basisverzekering voor alle zzp’ers, met ruimte om zelf aan te vullen.
Voor veel ondernemers betekent je meer zekerheid krijgt, maar je moet er ook iets meer voor regelen.
En juist daarom loont het om er nu al even rustig naar te kijken in plaats van straks te moeten haasten.
Veelgestelde vragen over de verplichte AOV
Wanneer gaat de verplichte AOV in?
De huidige verwachting is rond 2030, maar onderdelen kunnen eerder ingaan.
Is de verplichte AOV echt verplicht?
Ja, voor de meeste zzp’ers wel. Alleen als je een gelijkwaardige AOV hebt, kun je mogelijk vrijstelling krijgen.
Kan ik onder de verplichte AOV uitkomen?
Dat kan alleen via een opt-out regeling, waarbij je eigen AOV aan strikte voorwaarden voldoet.
Is de verplichte AOV voldoende?
Voor veel zzp’ers niet. Het is een basisvoorziening die je vaak zult willen aanvullen.
Ontdek de Knab AOV
Wil je niet wachten tot de verplichte AOV er is en nu al iets regelen? Dan kun je kijken naar een arbeidsongeschiktheidsverzeker
Je las een artikel uit de Knab Bieb, met praktische uitleg om je geldzaken als zzp’er slim te regelen.
