Verplichte AOV voor zzp'ers: dit weten we nu
De verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering voor zzp’ers komt eraan. Deze verzekering heet officieel de Basisverzekering arbeidsongeschiktheid zelfstandigen, afgekort BAZ.
Hoe die regeling er precies uit gaat zien, is nog niet definitief. Het wetsvoorstel moet nog door de Tweede en Eerste Kamer. Toch worden de contouren steeds duidelijker. Denk aan de premie, de wachttijd, de hoogte van de uitkering en de mogelijkheid om een eigen AOV te behouden of af te sluiten.
In dit artikel lees je wat we nu weten, hoe de regeling waarschijnlijk gaat werken en waar je als zzp’er alvast rekening mee kunt houden.
In het kort
De verplichte AOV voor zzp’ers wordt naar verwachting rond 2030 ingevoerd. Volgens de huidige plannen betaal je straks 5,4% van je winst, met een maximum van ongeveer €171 bruto per maand. Word je langdurig arbeidsongeschikt, dan krijg je na 2 jaar wachttijd een uitkering van 70% van je inkomen, tot maximaal het minimumloon. De regeling is nog niet definitief en bedragen kunnen nog veranderen.
Snel naar
Wat is de verplichte AOV voor zzp’ers?
Voor wie gaat de verplichte AOV gelden?
Wat kost de verplichte AOV?
Wat krijg je ervoor terug?
Heb je al een AOV?
Hoe overbrug je de wachttijd van 2 jaar?
Wat gebeurt er als je ziek wordt?
Wanneer gaat de verplichte AOV in?
Waarom dit onderdeel is van iets groters
Wat kun je nu al doen?
Veelgestelde vragen
Ontdek de Knab AOV
Wat is de verplichte AOV voor zzp’ers?
De overheid werkt aan een publieke arbeidsongeschiktheidsverzekering voor zelfstandigen: de Basisverzekering arbeidsongeschiktheid zelfstandigen. Die wordt meestal BAZ genoemd.
Het idee daarachter is rechttoe rechtaan: zelfstandigen krijgen een basisvangnet als ze langdurig arbeidsongeschikt raken. Nu is een arbeidsongeschiktheidsverzekering voor ondernemers nog niet verplicht. Veel zzp’ers hebben daardoor niets of weinig geregeld voor als ze langere tijd niet kunnen werken.
Uit onderzoek van Knab blijkt dat ongeveer 40% van de zzp’ers niets heeft geregeld voor arbeidsongeschiktheid. Dat kan grote gevolgen hebben, want als zelfstandige heb je geen werkgever die je loon doorbetaalt bij ziekte.
De uitvoering komt volgens de huidige plannen bij twee partijen te liggen. UWV beoordeelt arbeidsongeschiktheid, betaalt de uitkering uit en helpt bij re-integratie. De Belastingdienst int de premie.
Voor wie gaat de verplichte AOV gelden?
De verplichte AOV is bedoeld voor zelfstandigen die winst uit onderneming hebben voor de inkomstenbelasting. Denk vooral aan ondernemers met een eenmanszaak, vof, maatschap of cv.
| Situatie | Val je waarschijnlijk onder de BAZ? |
|---|---|
| Je hebt een eenmanszaak en winst uit onderneming | Ja, volgens de huidige plannen wel. |
| Je werkt in een vof, maatschap of cv en hebt winst uit onderneming | Ja, volgens de huidige plannen wel. |
| Je bent dga met een bv | Nee, dga’s vallen volgens de huidige plannen buiten de regeling. |
| Je hebt resultaat uit overige werkzaamheden | Nee, resultaatgenieters vallen volgens de huidige plannen buiten de regeling. |
| Je werkt mee in de onderneming van je partner | Volgens de huidige informatie vallen meewerkende levenspartners buiten de regeling. |
Werk je deels in loondienst en deels als zzp’er? Dan wordt het genuanceerder. In de aangepaste plannen is rekening gehouden met ondernemers die ook als werknemer verzekerd zijn voor arbeidsongeschiktheid. Hoe dit precies uitpakt, hangt af van de definitieve wet.
Wat kost de verplichte AOV?
Volgens de huidige plannen betaal je voor de BAZ 5,4% van je winst. Er komt een maximum van ongeveer €171 bruto per maand. Bij een lagere winst betaal je minder premie.
Goed om te weten
Het percentage en het maximumbedrag kunnen nog veranderen. Het wetsvoorstel is nog niet definitief en het maximum beweegt waarschijnlijk mee met het minimumloon.
In de praktijk betekent dit:
Lagere winst
Je betaalt minder premie, omdat de premie wordt berekend als percentage van je winst.
Hogere winst
Boven een bepaalde grens betaal je niet steeds meer, omdat er een maximumpremie komt.
Fiscaal aftrekbaar
De premie is naar verwachting fiscaal aftrekbaar. Lees ook hoe dat werkt bij een aftrekbare AOV.
Wat opvalt: leeftijd, beroep en gezondheid spelen in de publieke basisverzekering geen rol in de premie. Dat maakt de regeling voor sommige ondernemers relatief gunstig en voor anderen minder aantrekkelijk dan een passende private AOV.
Wat krijg je ervoor terug?
De verplichte AOV is bedoeld als basisvoorziening. Word je langdurig arbeidsongeschikt, dan krijg je volgens de huidige plannen na 2 jaar wachttijd een uitkering.
| Onderdeel | Huidige plannen |
|---|---|
| Wachttijd | 2 jaar |
| Hoogte uitkering | 70% van je inkomen vóór arbeidsongeschiktheid |
| Maximum | Maximaal het minimumloon |
| Looptijd | Tot uiterlijk je AOW-leeftijd |
Daar zit meteen de belangrijkste nuance. Voor veel zzp’ers is dit geen volledige inkomensverzekering, maar een basisvangnet. Verdien je meer dan het minimumloon of heb je hoge vaste lasten, dan is de BAZ waarschijnlijk niet genoeg om je huidige inkomen volledig op te vangen.
Daarnaast wordt gekeken naar wat je nog wél kunt. Kun je ander werk doen, ook buiten je eigen vakgebied? Dan kan dat invloed hebben op je uitkering.
Heb je al een AOV?
Heb je al een arbeidsongeschiktheidsverzekering? Dan is het belangrijk om de ontwikkelingen goed te volgen. Volgens de huidige plannen kun je onder voorwaarden je eigen verzekering behouden of kiezen voor een private verzekering in plaats van de publieke BAZ.
Die private verzekering moet dan wel aan voorwaarden voldoen. Denk aan de hoogte van de uitkering, wachttijd, looptijd en dekking. De precieze eisen worden pas echt duidelijk als de wet definitief is.
De kern is: de BAZ hoeft je huidige AOV niet automatisch te vervangen. Voor veel ondernemers blijft een eigen AOV juist interessant, omdat je daarmee mogelijk meer dekking, een kortere wachttijd of betere aansluiting op je inkomen kunt regelen.
Let op
Pas je bestaande AOV niet zomaar aan of op. Een wijziging kan later gevolgen hebben voor overgangsregels of de vraag of je verzekering als alternatief voor de BAZ wordt gezien. Vraag je adviseur of verzekeraar om uitleg voordat je iets verandert.
Hoe overbrug je de wachttijd van 2 jaar?
Een van de belangrijkste onderdelen van de BAZ is de wachttijd. Volgens de huidige plannen krijg je pas na 2 jaar arbeidsongeschiktheid een uitkering.
Dat betekent dat je de eerste 2 jaar zelf moet overbruggen. Dat kan op verschillende manieren.
Eigen buffer
Je spaart zelf geld op om een periode zonder inkomen op te vangen.
Broodfonds of schenkkring
Je spreekt met andere ondernemers af dat jullie elkaar tijdelijk financieel steunen bij ziekte.
Private AOV
Je kiest zelf een verzekering met bijvoorbeeld een kortere wachttijd of hogere dekking.
Een schenkkring of broodfonds vervangt de verplichte BAZ volgens de huidige informatie niet. Wel kan zo’n oplossing helpen om de wachttijd van 2 jaar te overbruggen.
Wat gebeurt er als je ziek wordt?
Word je arbeidsongeschikt, dan krijg je onder de BAZ niet automatisch direct geld. Eerst geldt de wachttijd. Tijdens die periode kun je volgens de plannen wel ondersteuning krijgen bij herstel en re-integratie.
Daarna beoordeelt UWV of je recht hebt op een uitkering. Daarbij wordt gekeken naar je arbeidsongeschiktheid en naar wat je nog kunt doen. Het gaat dus niet alleen om je oude beroep of opdracht, maar ook om mogelijkheden voor ander werk.
Als je een uitkering ontvangt, gelden er waarschijnlijk verplichtingen. Denk aan meewerken aan controles, informatie aanleveren en actief werken aan herstel of passend werk.
De exacte regels worden pas definitief zodra de wet is aangenomen en verder is uitgewerkt.
Wanneer gaat de verplichte AOV in?
De verplichte AOV is nog niet ingevoerd. Het wetsvoorstel is aangepast en voor advies naar de Raad van State gestuurd. Daarna moet het nog naar de Tweede Kamer en Eerste Kamer.
De huidige verwachting is dat ondernemers tot 2030 nog geen verplichte AOV hoeven te hebben. Tegelijk kan het verstandig zijn om nu al naar je eigen situatie te kijken, omdat arbeidsongeschiktheid ook vóór die tijd kan gebeuren.
| Stap | Status |
|---|---|
| Internetconsultatie | Afgerond. |
| Aanpassing wetsvoorstel | Het voorstel is aangepast, onder meer op wachttijd en premie. |
| Raad van State | Het voorstel is voor advies aangeboden. |
| Tweede en Eerste Kamer | Moeten het wetsvoorstel nog behandelen. |
| Invoering | Naar verwachting rond 2030, maar de exacte datum staat nog niet vast. |
Waarom dit onderdeel is van iets groters
De verplichte AOV staat niet op zichzelf. Het is onderdeel van bredere plannen voor de arbeidsmarkt en zelfstandigen.
De overheid wil de verschillen tussen werknemers en zelfstandigen verkleinen. Werknemers zijn via hun werkgever verzekerd bij ziekte en arbeidsongeschiktheid. Zelfstandigen moeten dat nu zelf regelen, maar doen dat lang niet altijd. Daardoor kunnen de financiële gevolgen bij langdurige uitval groot zijn.
Tegelijk werkt de overheid aan meer duidelijkheid over zelfstandig ondernemerschap en schijnzelfstandigheid. Lees ook ons overzicht van de actuele stand van zaken rond zzp-regels.
Wat kun je nu al doen?
Je hoeft niet te wachten tot alles definitief is. Ook nu kun je al kijken hoe kwetsbaar je bent als je tijdelijk of langdurig niet kunt werken.
Check je huidige vangnet
Heb je een AOV, broodfonds, schenkkring, buffer of niets geregeld?
Bereken je vaste lasten
Hoeveel heb je per maand nodig om privé en zakelijk door te kunnen?
Denk na over de eerste 2 jaar
De BAZ heeft volgens de huidige plannen een wachttijd van 2 jaar. Die periode moet je zelf kunnen overbruggen.
Verander niet zomaar je AOV
Heb je al een AOV? Vraag eerst advies voordat je die aanpast of opzegt.
Zo weet je beter of de verplichte AOV straks genoeg voor je is, of dat je aanvullend iets nodig hebt.
Wat betekent dit onderaan de streep?
De verplichte AOV komt waarschijnlijk niet morgen, maar de richting is duidelijk. Er komt een basisverzekering voor zelfstandigen, met ruimte om zelf een private verzekering te regelen als die aan de voorwaarden voldoet.
Voor veel ondernemers betekent dit dat er straks meer zekerheid komt. Tegelijk is het goed om te beseffen dat de BAZ een basisvangnet is. De uitkering is gemaximeerd op het minimumloon en de wachttijd is volgens de huidige plannen 2 jaar.
Daarom loont het om nu al rustig te kijken naar je eigen situatie. Niet omdat je direct iets moet veranderen, maar omdat arbeidsongeschiktheid ook vóór 2030 kan gebeuren.
Veelgestelde vragen over de verplichte AOV
Wanneer gaat de verplichte AOV in?
De huidige verwachting is rond 2030. Het wetsvoorstel moet nog door de Tweede en Eerste Kamer, dus de exacte datum staat nog niet vast.
Is de verplichte AOV echt verplicht?
Volgens de huidige plannen wordt de BAZ verplicht voor zelfstandigen met winst uit onderneming. Heb je een private AOV die aan de voorwaarden voldoet, dan kun je mogelijk buiten de publieke verzekering blijven.
Kan ik onder de verplichte AOV uitkomen?
Alleen als je via een private verzekering voldoet aan de voorwaarden die straks gelden. Die voorwaarden zijn nog niet definitief.
Is de verplichte AOV voldoende?
Voor veel zzp’ers waarschijnlijk niet volledig. De uitkering is een basisvoorziening en is gemaximeerd op het minimumloon. Wie hogere vaste lasten heeft, zal vaak aanvullend iets willen regelen.
Vervangt een broodfonds de verplichte AOV?
Volgens de huidige informatie niet. Een broodfonds of schenkkring kan wel helpen om de wachttijd van 2 jaar te overbruggen.
Ontdek de Knab AOV
Wil je niet wachten tot de verplichte AOV er is en nu al iets regelen? Dan kun je kijken naar een arbeidsongeschiktheidsverzekering voor zzp’ers via Knab.
Een eigen AOV kan handig zijn als je meer dekking wilt dan de basisvoorziening, een kortere wachttijd belangrijk vindt of je inkomen beter wilt beschermen.
Je las zojuist een artikel uit de Knab Bieb. Dé online verzamelplek met honderden praktische artikelen over hoe je je geldzaken als zzp'er slim kunt regelen.
