Wat doen met je vakantiegeld? 5 mogelijkheden op een rij

Krijg je vakantiegeld? Dan kun je het natuurlijk gebruiken voor een reis of andere leuke plannen. Maar misschien wil je ook je buffer aanvullen, schulden aflossen of een deel opzijzetten voor later.

Er bestaat geen keuze die voor iedereen het beste is. Wat verstandig is, hangt af van je financiële situatie, je plannen en wanneer je het geld nodig hebt.

In dit artikel vergelijken we vijf mogelijkheden: uitgeven, aflossen, je buffer aanvullen, sparen en beleggen.

Hoeveel vakantiegeld krijg je?

Werknemers hebben in beginsel recht op minimaal 8% vakantiebijslag over hun bruto loon. Veel werkgevers betalen dit bedrag één keer per jaar uit, meestal in mei of juni.

Het bedrag dat netto op je rekening verschijnt, kan lager zijn dan 8% van je bruto jaarloon. Je werkgever houdt er loonheffing op in.

Ben je zzp’er? Dan krijg je geen vakantiegeld van een werkgever. Je moet zelf geld reserveren voor vrije dagen en periodes waarin je minder of niet werkt.

Hoe het bedrag ook binnenkomt: zie het eerst als onderdeel van je totale financiële situatie en niet automatisch als vrij besteedbaar extraatje.

1. Je vakantiegeld gebruiken voor vakantie of iets anders leuks

Vakantiegeld gebruiken om vakantie te vieren is een volkomen geldige keuze. Geld is niet alleen bedoeld voor vermogensopbouw, maar ook om plannen te kunnen uitvoeren.

Bepaal vooraf welk bedrag je zonder financiële problemen kunt uitgeven. Houd daarbij ook rekening met kosten die na de vakantie komen.

Denk bijvoorbeeld aan:

• vaste lasten die tijdens je vakantie doorlopen;

• kosten voor vervoer, eten en activiteiten;

• rekeningen die kort na terugkomst worden afgeschreven;

• een lager inkomen als je als zzp’er niet werkt tijdens je vakantie.

Door vooraf een totaalbudget vast te stellen, voorkom je dat je na de vakantie betalingsruimte tekortkomt.

2. Schulden of betalingsachterstanden aflossen

Heb je betalingsachterstanden of een lening met een hoge rente? Dan kan aflossen meer financiële rust opleveren dan sparen of beleggen.

De rente die je door aflossen bespaart, is zeker. Een toekomstig beleggingsrendement is dat niet.

Kijk eerst naar:

• achterstallige rekeningen;

• roodstand;

• creditcardschuld;

• persoonlijke leningen;

• aankopen op afbetaling.

Extra aflossen op een studieschuld of hypotheek kan ook een mogelijkheid zijn. Controleer daarbij eerst de rente, voorwaarden, fiscale gevolgen en eventuele boeterente.

3. Je financiële buffer aanvullen

Een buffer is bedoeld voor onverwachte, grotere en noodzakelijke uitgaven.

Denk aan:

• een kapotte wasmachine;

• reparatie van je auto;

• noodzakelijk woningonderhoud;

• onverwachte zorg- of gezinskosten.

Heb je onvoldoende buffer? Dan is aanvullen meestal belangrijker dan beleggen. Zo voorkom je dat je beleggingen moet verkopen wanneer de koers ongunstig staat.

Hoeveel buffer passend is, verschilt per huishouden. Je woning, gezin, auto, inkomen en andere bezittingen spelen daarbij een rol.

Met de BufferBerekenaar van het Nibud krijg je een persoonlijke indicatie.

Ben je ondernemer? Reserveer daarnaast afzonderlijk voor belastingen, rustige maanden en zakelijke tegenvallers.

4. Je vakantiegeld sparen of tijdelijk vastzetten

Sparen past vooral bij geld dat je binnen enkele jaren verwacht nodig te hebben of waarvan je de waarde niet wilt zien schommelen.

Je kunt kiezen tussen:

Vrij opneembaar sparen.
Je kunt snel bij je geld. De rente kan tussentijds veranderen.

Een spaardeposito.
Je zet het geld voor een afgesproken periode vast. De rente staat meestal vast, maar tussentijds opnemen kan beperkt zijn of geld kosten.

Sparen biedt meer zekerheid dan beleggen, maar inflatie kan de koopkracht van het bedrag verminderen.

Een deposito kan passen als je weet dat je het bedrag gedurende de looptijd niet nodig hebt, maar geen koersrisico wilt nemen.

5. Een deel van je vakantiegeld beleggen

Heb je voldoende buffer, geen dringende schulden en geen plannen waarvoor je het bedrag binnenkort nodig hebt? Dan kun je overwegen om een deel te beleggen.

Beleggen kan passen wanneer:

• je het geld meerdere jaren kunt missen;

• het eindbedrag niet volledig vast hoeft te staan;

• je tijdelijke en blijvende verliezen kunt dragen;

• je begrijpt waarin je belegt;

• de kosten in verhouding staan tot je inleg;

• beleggen aansluit bij een concreet doel.

Beleggen is niet automatisch beter dan sparen. Je vakantiegeld kan vlak na de inleg in waarde dalen en het herstel kan lang duren of uitblijven.

De oude rekenvoorbeelden uit dit artikel zijn daarom verwijderd. Een vast gemiddeld rendement kan een onrealistisch beeld geven van het werkelijke verloop. Het rendement ontstaat niet gelijkmatig en is nooit gegarandeerd.

Twijfel je of beleggen bij je situatie past? Doe dan de zes checks voordat je begint.

Kun je je vakantiegeld over meerdere doelen verdelen?

Je hoeft niet het volledige bedrag aan één doel te besteden.

Je kunt bijvoorbeeld:

• een deel gebruiken voor vakantie;

• een achterstand of lening aflossen;

• je buffer aanvullen;

• sparen voor een aankoop;

• een klein deel beleggen voor later.

Een verdeling kan helpen om zowel nu als later iets aan het bedrag te hebben.

Korte beslischeck voor je vakantiegeld

1. Zijn al je noodzakelijke rekeningen betaald?

2. Heb je schulden met een hoge rente?

3. Is je financiële buffer voldoende?

4. Heb je het geld binnen enkele jaren nodig?

5. Wil en kun je een verlies dragen?

6. Heb je een duidelijk doel voor het bedrag?

Begin bij de eerste vraag waarop het antwoord nog ongunstig is. Beleggen hoort pas onderaan deze afweging, nadat je financiële basis op orde is.

Een deel van je vakantiegeld laten beleggen?

Wil je een langdurig misbaar deel van je vakantiegeld beleggen, maar niet zelf aandelen en fondsen selecteren? Bij beheerd beleggen wordt de portefeuille voor je samengesteld en onderhouden.

Je blijft wel zelf verantwoordelijk voor de keuze om te beleggen en draagt het risico van verlies.

Deze informatie is algemeen van aard en niet bedoeld als persoonlijk advies over sparen, aflossen of beleggen. Aflossen kan financiële en fiscale gevolgen hebben. Beleggen brengt kosten en risico’s met zich mee. De waarde kan stijgen, maar ook dalen. Je kunt een deel of zelfs je volledige inleg verliezen.

Je las zojuist een artikel uit de Knab Bieb. Dé online verzamelplek met praktische artikelen over beleggen, sparen, pensioen en hoe je als zzp’er je geldzaken slimmer regelt.

Wat gaan aandelenkoersen de komende maanden doen? Banken, economen, fondsbeheerders en andere experts publiceren daar regelmatig verwachtingen over.

Die voorspellingen kunnen interessant zijn, maar niemand weet vooraf precies hoe economie, rente, bedrijven en beleggers zich ontwikkelen. Een beursverwachting is daarom geen betrouwbare routebeschrijving naar het beste koop- of verkoopmoment.

Je kunt verwachtingen wel gebruiken om mogelijke scenario’s en risico’s beter te begrijpen. In dit artikel lees je hoe.

Wat is een beursverwachting?

Een beursverwachting beschrijft hoe een analist denkt dat een markt, index, sector of aandeel zich mogelijk gaat ontwikkelen.

De verwachting kan betrekking hebben op:

• economische groei;

• inflatie;

• rente;

• bedrijfswinsten;

• waarderingen;

• valuta;

• politieke en geopolitieke ontwikkelingen;

• het verwachte rendement van een beleggingscategorie.

Sommige voorspellingen noemen één concreet koersdoel. Andere werken met meerdere scenario’s, bijvoorbeeld een gunstig, neutraal en ongunstig scenario.

Een scenarioanalyse is doorgaans nuttiger dan één exact getal, omdat daarmee zichtbaar wordt welke aannames en onzekerheden een rol spelen.

Waarom verschillen beursvoorspellingen zo sterk?

Twee deskundigen kunnen naar dezelfde cijfers kijken en toch tot een andere conclusie komen.

Dat komt bijvoorbeeld doordat ze verschillen in:

Beleggingshorizon.
Een vooruitblik voor drie maanden kan iets heel anders zeggen dan een verwachting voor tien jaar.

Economische aannames.
De ene voorspeller verwacht snelle rentedalingen, terwijl een ander uitgaat van aanhoudende inflatie.

Waarderingsmethode.
Er bestaan meerdere manieren om winsten, kasstromen en risico’s te waarderen.

Waarschijnlijkheid van scenario’s.
Analisten kunnen dezelfde risico’s zien, maar anders inschatten hoe groot de kans is dat ze werkelijkheid worden.

Onderzochte markt.
Een verwachting voor Amerikaanse technologieaandelen zegt weinig over Europese obligaties of wereldwijd vastgoed.

Vergelijk daarom niet alleen de eindconclusie, maar ook de periode, aannames en onderzochte beleggingen.

Waarom is de beurs moeilijk te voorspellen?

Nieuwe informatie is per definitie onbekend

Oorlogen, natuurrampen, politieke besluiten, technologische doorbraken en fraudezaken zijn lastig of onmogelijk vooraf exact te voorspellen.

Verwachtingen zitten al deels in de koers

Beleggers wachten niet totdat een gebeurtenis zeker is. Ze kopen en verkopen ook op basis van verwachtingen.

Daardoor kan goed nieuws tot een koersdaling leiden als beleggers op nog beter nieuws hadden gerekend. Slecht nieuws kan juist een stijging veroorzaken als de uitkomst minder negatief is dan verwacht.

De reactie van beleggers is onzeker

Zelfs als een economische ontwikkeling correct wordt voorspeld, weet je niet precies hoe beleggers daarop reageren.

Een rentestijging kan bijvoorbeeld negatief zijn voor bepaalde aandelen, maar tegelijkertijd worden gezien als teken van een sterke economie.

Het juiste moment telt mee

Je kunt op langere termijn gelijk krijgen en op korte termijn toch veel verliezen. De markt kan langer stijgen of dalen dan je verwacht.

Om met market timing succesvol te zijn, moet je bovendien meerdere beslissingen goed nemen: wanneer verkopen, hoe lang aan de zijlijn blijven en wanneer opnieuw instappen.

Waarvoor zijn beursverwachtingen wel bruikbaar?

Een verwachting kan helpen om na te denken over mogelijke gevolgen voor je portefeuille.

Gebruik prognoses bijvoorbeeld om:

Risico’s te herkennen.
Is je portefeuille sterk afhankelijk van één renteontwikkeling, valuta, sector of land?

Scenario’s door te rekenen.
Wat gebeurt er met je doel als het rendement lager uitvalt of als de markt vlak voor je doeldatum daalt?

Je aannames te testen.
Baseer je je plan op een hoog rendement dat alleen in een gunstig scenario haalbaar lijkt?

Je spreiding te beoordelen.
Is je portefeuille bestand tegen meerdere mogelijke economische omstandigheden?

Marktnieuws te begrijpen.
Een goede analyse kan uitleggen waarom rente, inflatie en bedrijfswinsten invloed hebben op bepaalde beleggingen.

Wat kun je beter niet doen met een beursverwachting?

Blind kopen omdat een expert positief is

Controleer altijd waarop de verwachting is gebaseerd en of de belegging bij je eigen situatie past.

Alles verkopen door één negatief scenario

Een waarschuwing voor risico betekent niet automatisch dat een koersdaling zeker of direct volgt.

Recente winnaars najagen

Een sterk rendement in het afgelopen jaar zegt niet dat dezelfde belegging ook de komende jaren beter presteert.

Steeds van strategie wisselen

Door iedere nieuwe voorspelling te volgen, kun je vaker handelen, extra kosten maken en uiteindelijk een onduidelijke portefeuille overhouden.

Een koersdoel behandelen als zekerheid

Een exact getal kan overtuigend ogen, maar blijft afhankelijk van aannames die voortdurend veranderen.

Lees ook drie verkeerde redenen om je beleggingen te verkopen.

Zo beoordeel je een beursverwachting

1. Wie heeft de verwachting gemaakt?
Kijk naar deskundigheid, reputatie en eventuele commerciële belangen.

2. Over welke periode gaat de voorspelling?
Een verwachting voor één kwartaal is niet geschikt om een twintigjarig beleggingsdoel te beoordelen.

3. Welke belegging wordt bedoeld?
Gaat het over één aandeel, een sector, een land of een wereldwijde portefeuille?

4. Welke aannames worden gebruikt?
Let op verwachtingen rond rente, inflatie, groei en bedrijfswinsten.

5. Worden meerdere scenario’s besproken?
Een analyse die onzekerheid benoemt, is informatiever dan een stellige voorspelling zonder alternatief.

6. Wordt het risico duidelijk uitgelegd?
Een hoog verwacht rendement zonder bespreking van mogelijke verliezen is onvolledig.

7. Verandert de analyse werkelijk iets aan je persoonlijke situatie?
Je doel, doeldatum en financiële draagkracht zijn belangrijker dan een voorspelling voor de komende maanden.

Je beleggingsplan blijft leidend

Een beleggingsplan bevat vooraf gemaakte afspraken over:

• je doel;

• je horizon;

• hoeveel je inlegt;

• hoeveel risico je kunt dragen;

• hoe je spreidt;

• wanneer je de portefeuille opnieuw beoordeelt.

Dat betekent niet dat je nooit iets mag aanpassen. Een wijziging kan logisch zijn als je inkomen, buffer, doel, doeldatum of financiële verplichtingen veranderen.

Een nieuwe marktvoorspelling is op zichzelf geen verandering in je persoonlijke situatie.

Meer hierover lees je in waarom beleggen meestal een langetermijnplan vraagt.

Hoe gaat beheerd beleggen om met marktverwachtingen?

Bij actief beheerde fondsen kan een fondsbeheerder economische verwachtingen en risicoanalyses gebruiken om de portefeuille binnen de vastgestelde strategie aan te passen.

Ook professionele beheerders kunnen de markt niet foutloos voorspellen. Een actieve keuze kan positief of negatief uitpakken en biedt geen garantie dat een benchmark wordt verslagen.

Bij Knab blijft je risicoprofiel daarom de basis. Marktverwachtingen kunnen binnen het fondsbeheer worden meegewogen, maar je portefeuille hoort niet door iedere nieuwe voorspelling volledig van koers te veranderen.

Deze informatie is algemeen van aard en niet bedoeld als beursvoorspelling, persoonlijk beleggingsadvies of aanbeveling om beleggingen te kopen of verkopen. Ook professionele analyses en actief beheer bieden geen garantie op rendement. Beleggingen kunnen stijgen, maar ook dalen. Je kunt een deel of zelfs je volledige inleg verliezen.

Je las zojuist een artikel uit de Knab Bieb. Dé online verzamelplek met praktische artikelen over beleggen, sparen, pensioen en hoe je als zzp’er je geldzaken slimmer regelt.